##************************************************************************** ## ##Tantrasadbhaava partially and provisionally edited by Mark S. G. Dyczkowski ## ## Copyright (c) Mark S.G. Dyczkowski ## THIS TEXT FILE IS FOR REFERENCE PURPOSES ONLY. ## ## MS: K ## ## Manuscript number: 1-1985 "saivatantra 1533 ## Reel number: A 188/22 ## Number of leaves: 132 ## Size in cms: 30.5 x 12.5 ## Script (remarks): Paper-Dn ## ## MS: Kh ## ## Manuscript number: 1-363 "saivatantra ## Reel number: A 44/1 ## Number of leaves: 140 ## Size in cms: 34.5 x 5.5 ## Script (remarks): Pl- Nw ## ## 10/791ab Ms kh: End ## ## ## MS: G ## ## Manuscript number: 5-445 "saivatantra 185 ## Reel number: A 44/2 ## Number of leaves: 210 ## Size in cms: 5.6 x 5 ## Script (remarks): Pl- Nw ## Encoded in Velthius transliteration ## Last revised Aug. 1, 2006 ##******************************************************************************* ADJUST NUMBERING FROM AFTER 232 1a] .o namo mahaabhairavaaya digdevataadibhyo [kh: digde * * *] gurubhya.h [kh: ?] || jyoti.hstha"sikhare [k, g: jyoti-; kh: ?] ramye naanaadhaatuvicitrite | naanaadrumalataakiir.ne naanaa.r.sisamaakule [kh: ?] || 1-1 || siddhavidyaadharaakiir.ne [kh: ?] ga.napramathasevite [k, g: prathama-] | brahmaavi.s.nusuraadhyak.syaa.h [k: brahmavi.s.nusuraadhyak.saa; kh: -k.syaa; g: brahma- - suraapyak.saa] sarve tatra [k, kh: tantu; g: tatu] samaagataa.h || 1-2 || mudita.m bhairava.m d.r.s.tvaa pratyudyayanti [kh: pratyu.daavaa.mta; g: ?] caambikaa | tva.m maataa jagata.h hyasya [k, kh, g: syaasya] tvameva "sara.na.m [kh: * * *] tu me || 1-3 || sa.msaarabhayabhiitaanaa.m [kh: -naa] taarakaa [k, g: taavakaa] tva.m mahaaya"se [kh, g: -se] | .r.saya"scaiva gaandharvaa ga.navidyaadharaadaya.h [kh: ga.naa-] || 1-4 || trastaa.h [k, kh, g: trasvaa] sa.msaaracakre.asmin jaraamara.nabhiiravaa.h [k, g: -bhiirava.h] | [kh: ?] du.hkhitaa.h [k, kh, g: -taa] praa.nino.anye.api [k: -dyaapi; kh, g: -nyaapi] tvameva "sara.na.m gataa.h || 1-5 || p.rccha tva.m devadeve"sa.m [kh: -"sa] "sa.mkara.m loka"sa.mkaram | sadbhaavaj~naanasarvasva.m [g: sadbhaava.m j~naanasarvasva.m] bhuktimuktiphalaarpa.nam || 1-6 || yena [kh: ?] j~naanena mucyante siddhyante tu.s.titena ca | te.saa.m tu vacana.m [g: -na] "srutvaa devii vacanamabraviit || 1-7 || stutvaa deva.m mahe"saana.m [kh: -"saana] stutibhirvasturuupakam [g: -tusairuupaka.m] | yaa s.r.s.tirjananii [kh: ?] vaamaa jye.s.thaa [kh: jye.s.taa] "saktistathaambikaa [kh: je.s.thaa-] || 1-8 || raudrii "saktirjagaddhaatrii taasaa.m kaarya.m ca yaad.r"sam | tattvaruupaa tu [k: -paastu; kh: tatsvaruupaastu; g: -paastur] yaa stutyaa stutibhi.h [k: stutepi; kh: stuteti; g: stutebhi] parame"svarii || 1-9 || vaamaa jye.s.thaa.mvikaarau [kh: je.s.thaavikaaro] prathitagu.namaya.m [kh: -gu.naamaya.m; g: prathitagu * *?ya.m] kaaryama * rya [kh, g: ?] viirya.m yasya sthaanaa [g: ?] * * sthavi.s.tha.m viracitasakala.m tattvasargaadisa.mgham [kh: -sargaaddi-; kh: - sa.s.taam] | 1b kh] ta.m deva.m ni.skalaa.m"sa.m hatasakalagu.na.m [kh: * ?tasakalagu.naa] sarvalak.smii"sanaatha.m [kh: sarvaloke"sanaatha.m] "sriika.n.tha.m sarvabhaavaad [k: sarva.m-] trigu.namatamasa.m [k, kh, g: agu.nama-] niirajaska.m [k: niirajaaska.m; kh: niirajaska; g: nirajaa.ska.m] susattvam [g: -tva i] || 1-10 || "sruta,m [k, kh, g: "srutvaa] [k, kh, g: veda] mayaa rudra [k: rudraa; kh: tantraa; g: *?draa] rahasya.m guu.dhagocaram [k, kh: -gocaraa.h; g: ?] | vaamadak.si.namaargaa"sca [g: * *?dak.si.na-] yaamalaastu anekadhaa || 1-11 || siddhaantaa"sca sure"saana da"saa.s.taada"sabhedata.h | lak.sako.tivibhaagena ko.tayastu anekadhaa || 1-12 || siddhayoge"svariitantre "satako.tipravistare | muulatantre mahaasuutre suutradvayavinirgatam [g: daa-] || 1-13 || tatraika.m [k, kh, g: tantraika.m] tu mayaa [kh: mahaa] j~naata.m [kh: j~naana.m] yonyaar.navasamudbhavam [kh: yonyaar.nava * * * *] | na "sruta.m "srotumicchaami tantrasadbhaavamuttamam || 1-14 || tantracaryaa kriyaa j~naana.m yoga"scaapi anekadhaa | sabiijadhaara.naabhyaa.m tu [k: -tu.m; kh, g: -nyaastu] nirbiijantu p.rthak [kh: naasti] prabho [kh: suvrate] || 1-15 || anekopaayasa.myogaad [kh: -sa.myogaa; g: -gaat] yajana.m [k, g: patana.m] caatmana.m [g: ?] prati | naadastha.m bindusa.mstha.m [kh: bindusa.m *] ca caarastha.m caadhva.sa.tkagam || 1-16 || "saktyuccaaragata.m deva kaara.natyaagakaalagam [g: kaara.nanyaa-] | 1b g] "suunyabhaavagata.m caanya.m "saktistha.m [kh: ?] h.rdi [kh: * *] sa.msthita.m || 1-17 || dvaada"saantasthita.m caiva [kh: ?] adhvastha.m [kh: ?] adhvavarjitam [kh: ?] | visargastha.m bhruvontastha.m brahmanaa.dyaa.m [k, kh, g: -naa.dyaa] vyavasthitam || 1-18 || turyaatiita.m [kh: -ta] para.m deva.m brahmadvaaraantara.m [k, kh, g: -raa.m] puna.h | udbhavastha.m tathaa yoga.m vi"sle.sastha.m ca "suuline || 1-19 || 2a kh] layastha.m ca layaatiitametadicchaami veditum | punareva tu te sarve ekabhaavagataa.h [k, kh, g: -gataa] prabho || 1-20 || loliibhuutaa yathaa santi tathaa tva.m kathayasva maam [kh: yaa.m] | mantraa.naa.m ca sure"saana yad viirya.m [kh: -viirya] siddhikaara.nam || 1-21 || tat kimartha.m [kh: * kimartha] punardeva gopita.m surasattama [k, kh, g: -sattama.h] | ye tvayaa kathitaa mantraa.h [k, kh, g: mantraat] puurva.m syu.h [k, kh, g: puurva syaat] kaamasiddhidaa.h [k, kh, g: -daa] || 1-22 || saptako.tirasa.mkhyaataa.h [kh: -taa] pa"suunaa.m [kh: -naa] nugraha.m [k, g: tu-] prati [kh: pati] | kimartha.m te na siddhyanti kalpaante.api [kh: kalpoktepi] k.rte sati || 1-23 || kli"syanti manujaatyartha.m [kh: rtha] muktihetorjagatpate | katha.m mok.so.atra [k: mok.senna; kh: mok.syaatra; g: mok.setra] siddhi"sca mantrahiine [k, kh, g: - hiinaa.m] sure"svara [k, kh, g: sure"svara.h] || 1-24 || mantraa.naa.m jananii yaa [k: ?] ca [k: tra?] vaamaakhyaa "saktiravyayaa | 1b] tayaa guptaastu [k, g: tadaa"sramaastu] deve"sa var.naa.h [k, kh, g: var.na.h] kaivalyataa.m yayu.h || 1-25 || katha.m [kh: katha] saa j~naayate [kh: * yate; k, g: j~naa.myate] suuk.smaa [k, kh, g: suuk.smaa.m] tejoruupaa paraa kalaa | yathaagnerdaahikaa"saktirbhaatyeva.m [k, g: yathaagnedaahike"sakti-; kh: yathaagnerdaahiko"saktir-] hi gabhastaya.h || 1-26 || tadvadeva "sivasyaapi dharmatvenopacaryate [k, g: dharmitva.mno-; kh: dharmitveno-] | avinaabhaavayogena sarvatraivopacaryate || 1-27 || na "sivaad rahitaa "saktirna [kh, g: "saktina] "saktirahita.h [g: rahita] "siva.h | viyogo naiva d.r"syeta pavanaamvarayoriva [k: pavanombarayoriva] || 1-28 || "saktyaa kara.naruupayaa [k, kh, g: -ruupaa yaa] "sivak.rtya.m [k, kh, g: "siva.h-] pravartate | naanyo.atra [k: naagotra] kaara.na.m tasya yena k.rtya.m prakurvati || 1-29 || 2b kh] mantra.h "siva.h [k, kh, g: "siva] samuddi.s.to [g: ?] var.naastasyaiva vaacakaa.h | vaacyavaacakasa.myogaacchivastena [k, g: vaacavaacaka-] prapadyate [kh: prapathate] || 1-30 || tatra [kh: tantra] deva kuta.h "saktirgataa tyaktvaa mahe"svaram | yena te ni.sphalaa jaataa mantraa"scaamitatejasa.h || 1-31 || maat.rkaa [g: -kaan] tu katha.m jaataa [g: j~naataa] mantraa.naa.m [kh: -.naa] maatarii tu yaa | vi"svasya jananii yaa ca mantraruupaa katha.m tu saa || 1-32 || khecarii.naa.m ca sarvaasaa.m yaa yoni.h kathayasva maam | "sriibhairava uvaaca [kh: * bhairava uvaaca] saadhu saadhu mahaabhaage yat tvayaa p.rcchito hyaham || 1-33 || tat sarva.m kathayi.syaami "s.r.nusvaayatalocane | ye mayaa kathitaa.h [k: -taa.m; kh, g: -taa] tantraa vaamadak.si.nayaamalaa.h || 1-34 || rudrabhedaastathaa devi "sivabhedaastathaiva ca | tatra [k, kh, g: tantra] caryaa kriyaa yogo [k, g: yogaa] j~naana.m ca [k, g: j~naana"sca] suranaayike || 1-35 || tatra [kh, g: tantra] te bhraamitaa.h sarve ye yasmin yatra p.rcchakaa.h | 2a g] na te.saa.m kathita.m j~naana.m cittav.rtterapek.sayaa [k, kh, g: -v.rttira-] || 1-36 || yenaasya [k: ye.mcaasya; kh, g: yecaasya] caarthita.m [k, kh: -to; g: -no] devi tat tathaa kathita.m mayaa | mudraama.n.dalamantrai"sca ka.s.tayogaistathaaparai.h [k, g: ka.n.thayogaistathaapare; kh: ka.s.tayogestathaapare] || 1-37 || recakai.h puurakairdhyaanai.h [k: puurakairdhaanai.h; kh, g: puurakaidhyaanas] sopaayairbahubhi.h [kh: saupaayair-] priye | bhraamitaa.h [k, g: bhraamitaa; kh: bhaamitaa] karmavistaarairna [kh: ?] j~naata.m [kh: * ta.m] kathita.m [g: -ta] mayaa || 1-38 || taistu j~naanaavalepena [k, kh: -malepena; g: -valayena] tacca p.r.s.tamavaj~nayaa | brahmaa [k, kh, g: vrahma] vi.s.nustathaa rudra indra"scandra.h [k, kh, g: indra-] prajaapati.h [kh, g: - pati] || 1-39 || skandanandiga.naa.h [kh: -nandiga *; g: -.naas] sarve "sukraadyaa ye ca yogina.h | *********** 3a kh] k.rtak.rtyaastu te sarve yai"sca [k, g: yena; kh: ?] taccaavadhaaritam [k, g: yaccaavadhaaritum; kh: * * vadhaaritum] || 1-40 || ta.m tathaiva.m [g: -va] varaarohe g.rhiita.m [kh: ?] mandabuddhibhi.h [kh: ?] | sarvopaayakara.m j~naana.m sadya.hpratyayasa.myutam || 1-41 || yoginiih.rdayaananda.m [kh: * * * * dayaanandam] paaramparyakramaagatam | kathayaami samaasena [kh: samaa * *?] tvatpriityaa suranaayike || 1-42 || mukhyaa naa.dyastrayo [k, g: naanyatrayo; kh: ?] janto.h [kh: ?; g: -ntos] su.sum.naa [kh: ?; g: su.sumnnaa] pi"ngalaa i.daa | adhordhvagaa [k, kh, g: adhordvagaa] tata.h saa [k, kh. g: tatastaa] tu jiivayuktasamiira.naa [k, kh, g: jiivo-] || 1-43 || taamaadhastaad [k, kh: naamaa-; g: naadvaa.mdhastaad-] bhaved granthi.h kukku.taa.n.dasamaprabhaa [kh: kukku.ta.n.dasamaprabhaa] | tasyaanaala.m [k, kh, g: tasya naalaa] gatordhva.m tu vibhaatiryacca [k, g: yaa ca, kh: citaasthi * *] sa.mmitam || 1-44 || kanyasaa"ngulavat sthuula.m stanamadhye [kh: * * madhya] vyavasthitam | tasyopari bhavet padma.m a.s.tapatra.m sitaaru.nam || 1-45 || catura"ngulavistiir.na.m [kh: catu * "ngula-] ke"sarai.h [kh, g: ke"sarai] .so.da"saav.rtam | ekaa"ngulaparii.naaha.m [g: -naaha.m] kar.nikaa [k, kh, g: kar.nikaa.m] tadvadeva hi || 1-46 || adha.hsthaa [k, kh, g: adhasthaa"s] caturasre.na [kh: caturasena; g: svaturasre.na] p.rthutvena ca saa bhavet | mallakaakaararuupe.na meruvacca [kh: meruvaca] prakiirtitaa [k, kh, g: -taa.h] || 1-47 || tasyaa [k, kh, g: tasya] madhye sthito jiiva.h [kh, g: jiva] "sivavacca vaset sukham | baalaagra"satabhaaga.h [k, kh: -bhaaga.m; g: -"sanabhaaga.m] tu a.nuruupo.atinirmala.h [k: aasuruupeti-; kh, g: anuruupeti-] || 1-48 || vidyudvad [k, kh, g: vidyuvad] bhaati tejena bhramate suuryabimbavat | paramaatmaa sa dehastho yogibhistu upaasyate [kh, g: ru-] || 1-49 || sa eva bindurityukto vyaapayanto vyavasthita.h | avyaapii pa"subhaavastha.h [k, kh, g: -stha] sa.msaare sa.msaratyasau || 1-50 || 2a] 3bkh] anaadimalamaayaatmaa vimuktastu sadaa"siva.h | sa.ms.rjed [kh: sus.rjaad] vividhaan [vividhaa] bandhaan bhaavaabhaavaatmakaan gu.naan [kh: gu.na.m] || 1-51 || te [g: na] gu.naa bandhakatvena adhoddh.rtya [kh, g: a"svov.rtya] vyavasthitaa.h [kh: -taa] | tasmaadevamabhaave.su binduryonau [kh: vinduyaaje; g: vinduryojo] svaruupake || 1-52 || binduraatmaa samaakhyaata.h [k, kh, g: bindunaatmaa samaakhyaatau] aatmaa [kh: aatma] binduriti sm.rta.h | vyaapaka.h parato bindurlayaatiite vyavasthita.h || 1-53 || bindudvaya.m tato j~naatvaa sa sa.msaaraad vimucyate | catu.skalasamopeto hutaa"saka.nikaak.rti.h [k, kh, g: -kar.nikaa-] || 1-54 || 2b g] ti.s.thate bhagavaanii"so h.rtpadme suranaayike | maayodaragatasti.s.thed [k, g: -gata.m-; kh: -gata-] vidyota iva varcasaa [k, kh, g: vidyotamiva carciyaa] || 1-55 || maayaaprasuptanaagaakhyaa [k: -bhaagaakhyaa] sa.msthitaa ku.tilaak.rti.h | ku.n.dalii tena saa [k: ku.n.daliiti mayaa] proktaa cidruupaa hyaatmanasya [k, kh, g: maa-] tu || 1-56 || tayaa niiyatyasau jiiva adha"scordhve [k, kh, g: adhacorddhe] ca bhaamini | saa tu maayaa samaakhyaataa vaamaavartaa tu ku.n.dalii || 1-57 || jye.s.thaa [kh: je.s.taa] naama dvitiiyaa tu .rjurekhaa tu saa sm.rtaa | padmatantunibhaakaaraa s.r.s.timaargapravartanii [g: -tii] || 1-58 || raudrii "s.r"ngaa.takaakaaraa [kh: "s.r"ngaa.t.ta-] t.rtiiyaa saa prakiirtitaa [kh, g: -taa.h] | "sa"saa"nkasakalaakaaraa nirodhii saa caturthikaa || 1-59 || icchaa j~naanakriyaa vi"svii [k, kh, g: visvii] catu.ska.m [k, kh, g: catu.ska] iti pa.thayate | 4a kh] pa~ncamii "siva"saktistu [k, kh: "sakti.m tu] yaa karoti gamaagamam || 1-60 || icchaa [k, kh, g: icchaam] utpaadayed buddhi.m sa.mkalpa.m [kh: sa"nkulya.m] yaa prakurvati | saa tu tribhedato [k: vibhedata; kh, g: tribhedataa.m] j~neyaa sattvaraajasataamasaa [k, kh, g: - taamasaa.h] || 1-61 || j~naana"saktistathaa j~naana.m [kh: j~naa"sa.m] tadaivaa.s.taprakaarata.h [k, kh, g: tattvaivaa-] | dharmo [k, kh, g: dharma] j~naana.m [g: j~naana] ca vairaagyamai"svarya.m ca catu.s.tayam || 1-62 || 1- adharma"sca [k: adharmatve] tathaaj~naanamavairaagyamanai"svaryam [k: -manai * taa; kh: - manaigataa; g: -manaisrataa] | j~naana.m caivaa.s.tadhaabhinna.m karoti vikaroti ca || 1-63 || sa.mkalpa"sca vikalpa"sca vyavahaaraarthakarma.ni | kriyaa tu kurute sarva.m [k, kh, g: sarvai] dharmaadharmaatmaka.m pa"so.h [g: paso.h] || 1-64 || vi"svii tu bodhanii j~neyaa cicchaktipratibodhanii | pa~ncamii yaa [k, kh: pa~ncaviiryaa; g: pa~ncimii yaa] sm.rtaa "saktistadaadhaaro [k, g: - stathaadhaaro; kh: "saktistadaadhaaro] vyavasthitaa [k, kh, g: -ta.h] || 1-65 || ekaa eva paraa "sakti.h [k, kh, g: "sakti] kriyaabhede anantadhaa [k: anantathaa; kh, g: anantadhaa.h] | dharmaarthakaamamok.sa.m ca bhu~njate tadva"saat priye || 1-66 || etacca maanasa.m [k, g: maanasa.h, kh: maanasa] sarga.m [k, g: sarga.h; kh: smarga] sattvaraajasataamasa.h [kh: smatva-] | dharmaadi saatvika.m sargamadharmaadi ca taamasam || 1-67 || raja.h k.sobhak.rdubhayostenali.mgata [kh: -naali.mgata; g: -bhaali.mgata] suuyate | "sabda.h [k, kh, g: "sabda] spar"sa.m ca ruupa.m [kh: naasti] ca [kh: naasti] raso gandha"sca pa~ncamam || 1-68 || buddhirmanastvaha.mkaara.h [k: -manasva.mha.mkaara.h] purya.s.taka iti sm.rta.h | praa.no.apaana.h [k: -paana.m; kh, g: -paana] samaana"sca udaano vyaanameva ca || 1-69 || naaga.h kuurmo.atha [k: naaga kuurme"sca; g: naaga kuumotha] k.rkaro devadatto dhana~njaya.h | praa.naadhaara.h [k, kh, g: -raa] sm.rto [k, kh, g: sm.rtaa] vaayustadaadhaaraastu naa.daya.h || 1-70 || 4b kh] i.daa ca pi"ngalaa caiva [k, kh, g: ca] su.sum.naa ca t.rtiiyakaa | gaandhaarii hastijihvaa ca puu.saa caiva yathaa [kh, g: yathaas] tathaa || 1-71 || alambu.saa kuhuu [k, kh, g: kuhaa] naama "sa"nkhinii da"samii [k, kh, g: da"samaa] sm.rtaa | etai.h [kh: etes; g: etais] saha mahaabhaage h.rdbindusti.s.thate sadaa || 1-72 || brahmaadidevataastasya [kh: brahmaavidevatastasya] akaaraak.saravaacaka.h | dvidhaa bhuuta [k: bhuutaa; kh, g: bhuuuto] akaarastu [kh: makaarastu] tatra [kh, g: tantra] k.rtya.m [k, kh, g: k.rtya.h] prakurvati [kh: prakurvanti] || 1-73 || icchaa yaati [kh: * ti] laya.m j~naane j~naana.m ca kriyayaa puna.h | kriyaa yaati laya.m [g: laya] bindvyaa.m bindvii [k: vidyaa dindvi; kh: vi.mdyaa vimvii; g: vidyaa vi.mvii] yaati "sivaatmakaa || 1-74 || 3a g] sve sve sthaane laya.m yaanti [k, kh, g: yaati] brahmabhaagairadhi.s.thitaa.h [k, g: bhaageradhi.s.thitaa; kh: brahmavaadhere.s.thitaa] | brahmaa api svakaaryaa.ni [k: brahma vi.s.nu"sca kaaryaa.ni; kh, g: brahma vi.s.nu"sca kaaryaani] upasa.mh.rtya [k: dvaupasa.m-; kh: dvapasa.m-; g: drapasa.m-] gacchati || 1-75 || ikaaraanta.m para.m [kh: para] sthaana.m yatra [kh: yaa tu; g: ye tu] vi.s.nu.h [kh, g: vi.s.nu] sa.mti.s.thati [k, g: sa ti.s.thati; kh: ? ti.s.thati] | tatra [g: tantra] "sabda.h [kh: "sabda] praliiyeta svakaarya upasa.mhara.h || 1-76 || 2b] brahmaa [kh: brahma] ka.n.the [k, kh, g: ka.n.tha] praliinastu [k: praliina.m tu] tu puurvaadhaare vyavasthita.h | vi.s.nostu tat para.m [kh: vara.m] sthaana.m tatra ikaara.h [k, kh, g: ikaara] sa.msthita.h || 1-77 || vi.s.nuryaatyapi [k, kh, g: vi.s.no yaatyapi] rudraanta.m ukaaro yatra ti.s.thati | taalvanta.m tad vijaaniiyaat sarvajantusamaagamam [k, kh, g: -gamaagama.m] || 1-78 || rudro.api cai"svara.m [k, g: casure; kh: ca"svare] yaati makaarastatra [k: makaara adha; kh: makaa * *; g: makaarastu] ti.s.thati [k: prati.s.thati; kh: ?; g: * ti.s.thati] | %%%% nirodhaa [kh: ?] saa samuddi.s.taa lambakasyordhvasa.msthitaa [g: -taa.h] || 1-79 || urdhvamaarganirodhinye raudrii tena prapadyate | tasyordhve naadaja.m lak.sa.m makaarastatra gacchati || 1-80 || 5a kh] "sivasthaana.m tu ta.m prokta.m [kh: ?] yatra [kh: ?] naadasamudbhava.h [kh: * * * * * va.h] | lambakasyordhvata"scaiva dvau bindvau [k: divyau] yatra te priye || 1-81 || visargaanta.m tu ta.m prokta.m dvaada"saanta.m ca bhaamini | kalaanta.m [k: kakhaanta.m] ca svaraanta"sca [kh: svaraanta ca] .so.da"saanta.m ca ta.m sm.rtam || 1- 82 || tatra [k, kh, g: yatra] cotpadyate "sabdo [k: "sabde; kh, g: "sabda] raudrii bhinnaa [g: * nnaa] yadaa bhavet | naado.api gacchate devi yatra ku.n.dalikaa sthitaa || 1-83 || naadaanta.m tad vijaaniiyaad [g: -yaa] visargaaduurdhvata.h priye [kh: priya.h] | tasyordhve j~naana"saktistu uurdhvasrotaa [k: -strotaa.m; kh: -maataa; g: -srota] manonmanii [kh: manotmani] || 1-84 || vyaapinyaanta.m [k, kh, g: vyaapinyaata.m] tu deve"se [k: deve"sa; kh, g: devase] tatra liinaa manonmanii | spho.tamutpadyate tatra [kh: tantra] guruvaktraadadha.h [kh: gura-] priye || 1-85 || tasyordhve guruvaktra.m tu brahmasthaana.m tu ta.m sm.rtam | [kh: + "saktisthaanantu ta sm.rtam |] "saktisthaana.m sm.rta.m tacca [k: tatra] layaanta.m [kh: layaatu.m; g: layaantu] ta.m taducyate || 1-86 || tasyaante tu layaatiita.m kathita.m tu na sa.m"saya.h [kh: sa"saya.h] | e.sa bindostu sa.mcaara.m prabuddhaanaa.m varaanane || 1-87 || aprabuddhaastu ye [kh: ai] devi nirodhinyaa nirodhitaa.h [k, kh, g: -taa] | te.saa.m tiryaggati.h [k, kh, g: tiryagati.h] proktaa sa.msaarabhavabandhanii || 1-88 || e.sa caara.h [k, kh, g: caara] samaakhyaata.h prav.rtta iti sarvadaa | graha.na.m tu punarvak.sye [kh: punarvak.syed; g: punarvak.se] yena [k, kh, g: yones] tyaaga.m bhavi.syati || 1-89 || pa~ncakaara.naka.m [k, kh, g: -kaa.m] tyaktvaa svacchandagatimaapnuyaat [g: -maapuyaat] | e.sa vindvaatmako yogo yadaa tyaktu.m samiihate || 1-90 || 5b kh] tadaa tasya bhave [g: bhaved] devi a.nimaadigu.naa.s.takam | brahmasthaanagatastyaago [k: -gataruyaago] yadaa bhavati "sobhane [kh, g: so-] || 1-91 || tadaa [kh: vradaa] brahmaasahaikatva.m [kh: brahmaisahaikatva] "sabdaspar"sa.m ca gacchati | tau tyaktvaa uurdhvato yaati [k, kh, g: tayostu tyaktayostyakto] padmajasya tu kaara.nam [k: pa.tujasya nu kaara.naa; kh: pa.tujasya tu kaara.naa; g: padmajasya nu kaara.naa] || 1-92 || kaaryaruupii [k, g: -ruupo; kh: -ruu.so] vrajed brahmaa svakaaryamupasa.mh.rta.h | vi.s.nutatve laya.m [k: naya.m] yaati svakaaryakara.nai.h saha || 1-93 || ke"sava.h parama.h [k, kh, g: ke"save parame] ti.s.thet so.api tyaajyo [kh: tyaajya] janaardana.h [k, kh, g: -na.h] | rasendriyagatairbhaavaistyaktaistyakto [kh: rasaindriya-; g: -ganabhaavaistyaktaistyakto] na sa.m"saya.h || 1-94 || ke"savo.api laya.m rudre vyaapaarastyaktacetasa.h | adhikaaraniv.rtto.asau ke"savo guhyavedaka.h [kh: -veduka.h; g: gu.na-] || 1-95 || 3b g] rudro.atra [k, g: rudro.no; kh: rudro.naam] paramasti.s.thed [kh: parasanti.s.thed] vyaapaaragu.nasa.myuta.h | rudro.api yaati deve"sa [g: -"se] ai"svare tejaruupi.ne || 1-96 || bindusthaana.m tu tat prokta.m tejoraa"si vinirdi"set | tejaatmakavibhaaga.m tu praa.navyaapaarameva ca || 1-97 || etau tyaktavaa vrajeduurdhva.m [kh: vrajaaduurdhva; g: -duurddva.m] rudrasya [kh: rudrasva] gu.nav.rttaya.h | ii"svaro.api tathaa naade "sabdaakhye tu sadaa"sive || 1-98 || buddhyaadhikara.ne yuktai [kh: yukto] aha.mkaaragu.naanvita.h | gacchate ca tathaa ii"sa.h [k, kh, g: ii"sa] svavyaapaarasusa.mh.rta.h || 1-99 || "sivavidyaagu.naadhaaro yatra deva.h [k: yaje deva; kh: yatraive"sa; g: yatraivesma] sadaa"siva.h | tatai.sa.h [k, kh, g: tatai.so] paramasti.s.thed ii"svaro j~naanadhaaraka.h [kh: -vedaka.h] || 1-100 || 6a kh] svak.rtyamupasa.mh.rtya gacchate tu laya.m svakam | layaatiita.m para.m sthaana.m kramaat [kh, g: kramaa] tyaktvaa tu gacchati || 1-101 || brahmaa vi.s.nustathaa rudra ai"svaro.atha caturthaka.h | kriyaaruupadharaa.h [kh: -dhaaraas] sarve svagu.na.m g.rhya gacchati || 1-102 || "sive liinaastu te sarve sva"saktyaa h.rtavigrahaa.h | 3a] icchaa j~naana.m [k, kh, g: j~naana] kriyaa te.saa.m sarve.saa.m [kh: sarve.saa] kara.naani tu || 1- 103 || puurvavat pratisa.mcaara.h [k, kh, g: -ra.h] kathito.atra varaanane | udbhave ca tathaa "sle.se [k, g: "sle.sa] laye caiva p.rthak p.rthak || 1-104 || layaatiitaa paraa "saktiryaa [kh: -parau-] saa vi"svii "sivaatmikaa [kh: sicaatmikaa]| tatraadhaaraa sure"saani sa.mcaranti kramaat kramam || 1-105 || sadaa"sivo.api sa.mhaara.m kurute svecchayaa prabhu.h | manobindurvaraarohe yo.asau [kh: yaa] cetaa mahaadhvani || 1-106 || tena sa.mh.rtamaatre.na kaa.s.thavat ti.s.thate tanu.h | dharmaadharmaatmako bandhastadaa na.s.to na sa.m"saya.h || 1-107 || tena na.s.tena su"sro.ni gacchate parama.m padam | yaavadetairmahaabandhairna [k, g: yaavad daityair-; kh: yaavadatairmmahaavandhai *] mucyate [k, kh, g: mucyante] varaanane || 1-108 || taavat tasya kuto mok.sa.h [k, kh, g: mok.sa] .sa.dvidhaarthe.api [k, g: .sa.dvidhaarddhepi; kh: .sa.dvidhoddhepi] "sodhite | eva.m tyaago mayaa devi khyaapito vidyayaa tava [k, kh, g: adha.h] || 1-109 || "sive.api gacchate devi samastagu.nasa.myuta.h | yatra [k: yatraa] saa ku.n.dalii "saktiramanaskaa [k, kh, g: "sakti-] manonmanii [kh: manotmanii] || 1- 110 || 6b kh] "saktitrayasamopetaa [kh: "saktitra * samopetaa] bodhanii ca nirodhanii | adhogaa [k, kh, g: adhomaa] rodhanii j~neyaa uurdhvagaa ca prabodhanii || 1-111 || dvidhaa bhaavagataa hyekaa k.rtyabhedairanantataa [k, g: -bheder-; kh: -bhede anantataa] | s.rjate saa jagat k.rtsnamaabrahmabhuvanaantagam [kh: -naantika.m] || 1-112 || sa.mharecca [kh: sa-] na sandeha.h k.rtyabhedena paarvati | vaamaaruupaa s.rjet puurva.m jye.s.thaadhaaraa prapaalane [k, g: -lana.m] || 1-113 || sa.mhaaro raudraruupe.na ekaa eva tridhaa priye | saa tu pa~ncavidhaa proktaa a.s.tadhaa navadhaa tathaa || 1-114 || pa~ncaa"sadbhedasa.mbhinnaa anantaanantataa.m gataa | 4a g] saa eva pararuupe.na j~naatavyaa [kh: j~naata *] viiranaayike || 1-115 || tayaa vyaaptamima.m "se.sa.m yat ki~ncid vaa"nmaya.m priye | tena maayaa samaakhyaataa j~neyaruupaa tu ku.n.dalii || 1-116 || tatra [kh, g: tantra] praapto bhaved devi [kh: bhave devi] unmano manavarjita.h | gu.naa.s.takasamopeta.h sarvaj~natvaadisa.myuta.h || 1-117 || ye dharmaa.h [k, kh, g: dharmaa] kaara.ne devi tai.h [k, kh, g: te] sa.myukto bhavatyasau | so.api [k, kh, g: saapi] yaati laya.m randhre "suunye padmaatmake priye || 1-118 || manaatiita.m tu ta.m sthaana.m su.sira.m padmajanmana.h | tasmin yukto vimuktena [kh: vimukto.na.h; g: vimukte.na.h] svak.rtyamupasa.mh.rta.h || 1-119 || tasyordhve tu sm.rto vyaapii nirgu.no gu.nasa.mbhava.h [kh: sa * *] | acetana.h sucetaa ca gu.naatiito mumuk.sava.h || 1-120 || sa "siva.h paramo mok.so vikalpaatiitaga.h para.h | naiva pu.nyamapu.nya.m vaa sarvaanandakara.h para.h || 1-121 || 7a kh] anena kramayogena yogabindvaatmaka.h priye | j~naatavyastu vipa"scidbhi.h samaasaat [[k, g: samaasaa; kh: samaasata] tadudiirita.h || 1-122 || ata.h para.m pravak.syaami naadastha.m tu "s.r.nu priye [kh, g: .svame] | naadaku.n.dalinii [kh: naada.h ku.n.dalinii] j~neyaa naabhimadhye vyavasthitaa [k, kh, g: -taa.h] || 1- 123 || nirgataa brahmarandhre.na [g: -na] tyaktvaa tu pa~ncakaara.nam | brahmaadya.m [k: -dyaa.h; kh, g: -dyaa] "sivaparyanta.m [k, kh, g: -paryantaa] bhitvaa [k, kh, g: bhitvaad] uurdhva.m gataa [kh: bhataa] tu saa || 1-124 || j~naana.m [k, kh, g: j~naana] kriyaa tathaa cecchaa brahmaadiinaa.m [kh: -naa] varaanane | sve [k, svai.h; kh, g: svai] sve [k: svai.h; kh, g: svai] sthaane tu [k, kh, g: sthaane.su] yat k.rtya.m ta.m tu tyaktvaa gataa [k, kh, g: gataa.h] tu saa || 1-125 || manobindu.m [k, kh, g: -vindu] g.rhiitvaa tu nirgataa vyomapa~ncake | "saradabhra"sa"siprakhyaa [k, g: "sarada * "sa"si-; kh: "saradabhrama"si-] ta.ditko.tisamujjvalaa [kh: ta.t.titko.ti-] || 1-126 || uditaarkakaraabhaasaa [k, kh, g: -bhaa.saa] pravaalaa"nkurasannibhaa [k: -saatvi.saa; kh, g: - saanvi.saa] | uur.naatantunibhaa j~neyaa padmasuutranibhaathavaa [kh: nibhaa * *] || 1-127 || tuhinendukaraa caiva sthiradiipa"sikhopamaa [k, kh, g: "saradiiva-] | tasyaagre [kh: tesyaagre] tu tato bindurhutaa"saka.nikaak.rti.h [k, kh, g: vindu; k: hutaa"sa.m-; k, g: - kar.nikaa-; kh, g: -k.rti] || 1-128 || naliniiva dale devi tu.saaraka.nikaak.rti.h [k, g: -kar.nikaa-] | eva.m vidha.m [kh: vidha] [3b] g.rhiitvaa tu "se.saan bandhaan [k, g: vandhau; kh: vaddhaa] paricchinet || 1-129 || visarge.na tato h.rtsthamaak.r.sya ca "sanai.h "sanai.h | padmanaalagata.m toyamambarastho vikar.sayet || 1-130 || tadvad yogii "sariirastha.h [k, kh, g: -stha.m] h.rdvaayumapakar.sayet | yathaa [g: yadhaa] diipo nivaatastho [k: nivaatasya.m; kh: nivaatastha; g: nivaatastha.m] avicchinnagati.h [k: -gati.m; kh, g: gati] priye || 1-131 || tadvad devi mana.h [k, kh, g: mata.h] kaarya.h [k, g: kaarya.m; kh: kaarya] "saktyaadhaarastu ekata.h | 7b kh] tyaktvaa tu kaara.naan [g: -.naa] sarvaan yadaa rudragatirbhavet || 1-132 || tadaa tu ku~ncitau dvau tu bhruvau caiva "subhek.sa.ne [kh: -.no] | vik.sepastuurdhvata.h kaarya.h [k, kh, g: kaarya] ku~ncayeta pu.tadvayam [g: dvaya.h] || 1-133 || tri"suula.m [k, kh, g: tri"suula] khecarastha.m tu kartavya.m suranaayike | karaabhyaa.m pii.dana.m [g: -na] kaaryamupadvaaragatasya [kh: kaaryamapa-] tu || 1-134 || uurdhve tu gacchate "siighra.m yatra randhra.m tu padmajam [kh: -jaa]| naa.dyaavastho bhaved devo [k, g: -deva.m; kh: bhave deva.m] naanyathaa viiranaayikaa || 1-135 || 3b g] naa.dyaavastho yadaa jaatastadaa kaara.nakaan [k, kh, g: -kaa.m] tyajet | recakai.h puurakairyogai.h [kh: puurakai-] kumbhakai.h sopapattikai.h || 1-136 || eva.m kaara.nakaan [k, kh, g: -kaa.m] tyaktvaa yadaa "saktisamo [k: "sakti.h-; g: "saktis-] bhavet | tadaa tasya [kh: tasyaa] bhavi.syeta a.nimaadigu.naa.s.takam || 1-137 || atiitaanaagataartha.m ca vartamaana.m [kh: vartumaane] tathaiva ca | vindate [k: vidyate; kh, g: vindyate] naatra sandeho naa.dyaadhaaro mahe"svara.h || 1-138 || atiita.m ceti naabhistha.m vartamaana.m h.rdi sthitam | lambakastha.m bhavi.sya.m ca yadaa "saktisamo [k, kh, g: -sama.m] bhavet || 1-139 || j~naanavij~naanasa.mpanna.h [kh: -sa.mpanna] pravi"secchaa"svatii.m tanum [g: turu.m] | naadastha.m kathita.m devi bindustha.m puurvameva hi [kh: tu] || 1-140 || saa.mprata.m caarasa.mstha.m tu yathaa bhavati tacch.r.nu | tadvibhaaga.m [k, kh, g: taad-] mahaadevi yathaa j~naayati tattvata.h || 1-141 || .sa.tt.r.m"sada"ngula.m [k, g: .sa.tka.mda"saa.mgula.m; kh: .sadt.r.m"sadva"ngula.m; svata: a"ngula"s] caara.m [svata: caaro] h.rtpadmaad yaavat tatpada.m [k: -para.m; svata: va "saktita.h] | (tasa 1/142ab = svata 4/234cd) tru.tyaadikramayoge.na [k, kh, g: tudyaadi-; kh: -na] .so.da"saavayavena tu || 1-142 || kaalena lak.sitavya.m [g: lak.sita.mvya.m] hi praa.naanta.m [kh: praa * *] tu [kh: ?] dina.m [kh: ?] bhavet | etat kalanaruupa.m tu kaalena kalita.m priye || 1-143 || (tasa 1/142cd-143 = svata 235ab tu.ti.so.da"samaanena kaalena kalita.h priye |) sa.mcareta [k, g: sa"svared; kh: sa.mcaretad] vibhaagena sthaanaat [kh, g: sthaanaa] sthaanaantara.m yathaa | (tasa 1/144ab = svata 4/235cd sa.mcaranta.m vibhaagena yathaavatta.m "s.r.nu.sva me |) abuddhaanaa.m prabuddhaanaa.m yugmasandehanir.nayam [kh: yasyasandeha.m nir.nayet] || 1-144 || h.rtpadmaad [k: h.rdpadmaa] yaavad aayaata.h [k, g: yaavadaayaanta.m; kh: yaaradaayaanta.m; svata: - vadayana.m] bhaagaika.m [k, kh, g: bhaagaika; svata: bhaagameka.m] tyajate [svata: tyajet] tu sa.h | naasikaagre dvitiiya.m [k, kh, g: -yaa.m] tu t.rtiiya.m "saktinaa yutam || 1-145 || (svata: naasikaagre dvitiiya.m tu "saktyante tu t.rtiiyakam |) tatrastho [g: tantrastho] vinivarteta [k: vidivarteta] yaavat tattva.m [kh: yaa ca tatvan] na vindati | vidite tu pare "saante [k, g: "saanta; kh: .saante; svata: tattve] tatrastho.api na baadhyate || 1-146 || "saktyaadhastaad yadaa [k: yathaa] gacched abuddha.h [k, kh, g: abuddhya.h] sa tadaa bhavet | (svata: "saktyaa caadho yadaa gacchedabudhastu tadaa bhavet |) h.rdgata"s ca puna.h [k: yutot; kh, g: punor; svata: h.rdgata.h punarut] ti.s.thed [k, kh, g: ti.s.the] buddhyamaana.h [k, kh, g: -maana] sa ucyate || 1-147 || "sakti.m praapya [k: paapya] buddho [k, kh, g, svata: budho] j~neyo [kh: j~nayo; g: j~naayo; svata: j~neya.h] vyaapinya.m"se prabuddhyate [svata: prabuddhataa] | atiite [k, kh, g: atiita; svata: atiita.h] suprabuddha"s ca [kh: -vuddhatve; svata: suprabuddhastu] unmanatva.m [k, kh, g: unmanatva; svata: unmanastva.m] tadaa bhavet || 1-148 || na kaala.m [svata: kaalo] na kalaacaara.m [svata: -caaro] na [kh: *] tattva.m na ca kaara.naan [kh, g: kaara.naat; svata: kaara.nam] | sunirvaa.na.m para.m "suddha.m gurupaada.m kramaagatam [svata: gurupaaramparaagatam] || 1-149 || ta.m viditvaa [svata: tadviditvaa] vimucyeta gatvaa bhuuyo na jaayate | (tasa 1/145-150ab = svata 4/236-241ab) adhva.sa.tka.m [kh: atha-] yathaa praa.na.m [svata: praa.ne] sa.msthita.m kathayaami te || 1-150 || aapaadaad yaava [kh, g: apaadyaad yaava] muurdhaanta.m citi.h [k: ci.mti.h] sa.mvedana.m hi ya.h | (svata: aapaadaanmuurdhaparyanta.m citte.h sa.mvedana.m hi yat |) bhuvanaadhvaa [k: bhuvanaadhve.h; kh: bhuvanaathaa; g: bhuvanaadhvo] sa vij~neyas tattvaadhvaanas [svata: tattvaadhvaa ca] tathaiva [k: vij~neya.mstatvaadhaanas-; kh: vij~neyantatvaadhaanas-; g: vij~nes-] ca [svata: hi] || 1-151 || (tasa 1/150cd-151 = svata 4/241cd-242) kalaakalitasantaana.m [svata: -santaana.h] praa.na.m [svata: praa.na.h] yac carate [svata: sa.m carate] sadaa | niv.rtti"s ca prati.s.thaa ca adhobhaage [kh: bhage.h] prakiirtite [k, g: -taa.h; kh: -taa; svata: pravartike] || 1-152 || vidyaa "saantis tathaa cordhve "saantaatiitaa - adhi.s.thite [k, kh, g: -taa.h; svata: "saantyatiitaa tvadhi.s.thikaa] | tasyaatiita.m [svata: tadatiita.h] para.m [svata: paro] bhaava.m [kh: bhaavaa.m; svata: bhaava.h] taduurdhve [svata: taduurdhva.m] padam avyayam || 1-153 || eva.m bindukalaa j~neyaa naada"saktyaatmikaa tu [k, kh, g: -kaastu; svata: -kaa"sca] yaa [svata: yaa.h] | vyaapinyaa"s ca [kh: vyaapinyaas] kalaayaa"s [kh: sakalaayaac] ca vyaaptivyaapakabhedata.h [k, g: vyaaptir-] || 1-154 || (svata: vyaapinyaadyaatmikaa yaa"sca vyaapyavyaapakabhedata.h |) praa.naike [k, g: praa.neke] sa.msthitaa.h [g: -taa] sarvaa.h [kh: sarvaa; g: sarvaa.m] praa.naante [k, g: praa.na.mte] tu laya.m sm.rtam | (svata: praa.naikasa.msthitaa.h sarvaa.h .sa.ttyaagaat saptame laya.h | tasa 1/152-155ab = svata 4/243-246ab) kalaadhvaa evam [svata: kalaadhvaiva.m] aakhyaato [svata: samaakhyaato] var.naadhvaana.m [kh: - na] nibodhata.h [svata: nibodha me] || 1-155 || var.naa.h "sabdaatmakaa.h [k: var.na.h -tmikaa; kh, g: var.na.h -] sarve jagaty asmin [svata: asmi.m"s] caraacare | sthitaa.h pa~ncaa"sabhedena [svata: sthitaa.h pa~ncaa"sataa bhedai.h] "saastre.sv [k, kh, g: "saastresv] anantako.ti.su [k, g: atantrako.ti.su; svata: aanantyako.ti.su] || 1-156 || "sabda.h [svata: "sabdaat] praa.na.h [k, g: praa.na] samaakhyaatas tasmaad var.naas tu [k, g: var.nastu] praa.nata.h | utpadyanti [svata: utpadyante] laya.m yaanti yatra [kh: + "sa] "sabdo [k, g: "sabdaa] laya.m gata.h || 1- 157 || "sabdaatiito varaarohe tattvena saha yujyate | mukta.h [svata: yukta.h] sarvagato devi dharmaadharmavivarjita.h || 1-158 || naadho niriik.sate bhuuya.h "sivatattve [svata: -tattva.m] gato yadaa | adho yaati adharme.na [kh: adharma.na; svata: vai yaatyadharme.na] dharme.nordhvo [kh: dharmanerdhvo; svata: -.nordhva.m] vrajet puna.h || 1-159 || vij~naanena dvaya.m tyaktvaa [kh: tyaktyaa] sarvagatva.m [k, kh, g: sarvagastva; svata: sarvagastu] bhaved iha | (tasa 1/155cd-160ab = svata 4/246cd-251ab) var.naadhvaana.m [svata: var.naadhvaiva.m] samaakhyaata.m paadaadhvaanam ihocyate [kh: padaadhvaana-; svata: padaadhvaa procyate.adhunaa] || 1-160 || ekaa"siiti.h [k, kh, g, svata: -ti] padaa ye tu [svata: padaanyeva] vidyaaraaje [kh: vi * raaje; svata: - raaja] vyavasthitaa.h [svata: sthitaanyapi] | padaa var.naatmikaas te.api [k, kh, g: var.naatmikaas-] var.naa.h [kh, g: var.na] praa.naatmakaa.h [k, kh: praa.naatmikaa; g: praamaa.naatmikaa] sm.rtaa.h || 1-161 || (svata: var.naatmakaani taanyatra var.naa.h praa.naatmakaa.h sthitaa.h |) tasmaad eva.m padaa.h sarve [svata: padaanyatra] sthitaa.h [svata: taani] praa.nakrame.na tu | padaadhvaa evam [svata: padaadhvaiva.m] aakhyaato [k, kh, g: -taa; svata: samaakhyaata.h] mantraadhvaana.m [k: mathaadhvaana.m; g: * * dhvaana.m] nibodha me || 1-162 || (tasa 1/160cd-162 = svata 4/251cd-253) mantraikaada"sikaa [kh: mantraikaa * * *] yaa [k, g: ye] ca [kh: *; svata: tu] saa ca [kh: * ?] "saktyaa [svata: ha.mse] vyavasthitaa | sa caikaada"satattvaante [k, kh, g: -nta.m; svata: padaikaada"sikaa saa ca] praa.ne carati nitya"sa.h || 1- 163 || akaara"s ca [k: akaara"sa] ukaara"s ca makaaro bindur eva ca | ardhacandro [k, kh, g: -candra] nirodhii ca naada.m [svata: naado] naadaantam [svata: naadaanta] eva [kh: -seva] ca || 1-164 || "sakti"s ca vyaapinii caiva samanaikaada"sa [k: "sasanaikaada"sa; svata: -da"sii] sm.rta.h [svata: sm.rtaa] | unmanaa tu [svata: ca] tadaatiitaa [svata: tato.atiitaa] tasyaatiita.m [svata: tadatiita.m] niraamayam || 1- 165 || mantraa eva.m [k, g: mantraa.nyena.m; g: ?] sthitaa.h [k, kh, g: sthitaa.m] praa.ne [kh: praa.no] "saktyoccaaram athocyate [kh: "saktyaa-; svata: ha.msoccaarastathocyate] | (tasa 1/163-166ab = svata 4/254-257ab) hakaaras tu sm.rta.h praa.na.h suprav.rtto [svata: sva-] halaak.rti.h [k, kh, g: phalaa-] || 1-166 || akaare.na "siroyukto [kh: + yukta ukaara ca.nena tu | makaara maatrayaa yukto] var.noccaara.m [kh, g: -ccara] bhavet [g: bhave] sphu.tam [kh, g: sphu.taa.m] | (svata: akaare.na yadaa yukta ukaaracara.nena tu | makaaramaatrayaa yukto var.noccaaro bhavet sphu.ta.h | tasa 1/167ab = svata 4/258) bindu"sira.hsamaayogaat [svata: bindu.h-] svasvaratva.m [kh: susvaratvan; svata: susvaratva.m] prapadyate || 1-167 || naadasya [k, kh, g: naadosya; svata: naado.asya] vadana.m prokta.m [svata: prokta.h] naada.h [kh: naadaa.m; g: naadaa; svata: vadana.m] "sabdam udiirayet [kh, g: "sabde; svata: "sabdamiirayet] | anenaiva tu [svata: ca] yogena aatmaa [svata: ha.msa.h] sa puru.socyate [svata: puru.sa ucyate] || 1-168 || brahmavi.svii"samaarge.na [svata: -vi.s.navii"sa-] carate [svata: caran vai] sarvajantu.su | "saktitattve [kh: -tatva] laya.m yaati vij~naanenordhvato [g: -nordhvatonma; svata: -taa.m] vrajet || 1- 169 || vyaapinii.m samanaa.m [k, kh, g: vyaapinii "samanaa.m] tyaktvaa unmanaa [svata: vrajedunmana] yaa "siva.m vrajet [svata: missing] | "sivatattvagataa [svata: -gato] "saktir [svata: ha.mso] na caret sarvagaa [svata: vyaapako] bhavet || 1- 170 || "saktyoccaara.h [k, g: -ccaara; svata: ha.msoc-] samaakhyaata.h kaara.natyaagam ucyate [svata: kaara.nai"s ca samanvita.h] | (tasa 1/166cd-171ab = svata 4/257cd-262) hakaara.h praa.na"saktyaatmaa [k, kh, g: -satyaatmaa] akaaro brahmavaacaka.h || 1-171 || h.rdi tyaaga.h [k: tyaaga; kh: tyaaga.m; g: tyaa *?; svata: tyaago] bhavet tasya ukaaro vi.s.nuvaacaka.h | ka.n.thatyaaga.m [svata: ka.n.the tyaago] bhavet [kh: bhave] tasya makaaro rudravaacaka.h || 1-172 || taalumadhye tyajet so.api [svata: ta.m tu] vi.s.nu"s caiva svara.h [k, kh, g: svara; svata: bindu"scaive"svara.h] svayam | tyaaga.m [svata: tyaagas] tasya [svata: tatra] bhruvor [kh: bhruvon] madhye naadavaacya.h [k, kh, g: - vaacya; svata: naade-] sadaa"siva.h || 1-173 || lalaa.taad yaava muurddhaanta.mtyaaga.m tasya vidhiiyate | [svata: lalaa.taanmuurdhaparyanta.m tyaagastasya vidhiiyate |] "saktis [kh, svata: "sakti] tu [svata: naasti] vyaapinii samanaa [k, kh, g: "samanaa; svata: samanaas] taasaa.m vaacya.h "sivo bhavet [k, g: bhavat; svata: "sivo.avyaya.h] || 1-174 || muurdhni [svata: muurdha] madhye tyajec [kh: tyajo-] chakti.m taduurdhve [kh: taduurdhva] vyaapinii.m [k, kh, g: vyaapinii] tyajet | samanaa.m [k, kh, g: "samanaa] unmanaa.m [k, kh, g: unmanaa] tyajya tata"s caiva laya.h [k, kh, g: laya] sm.rta.h || 1-175 || [svata: samanaam unmanaa.m tyaktvaa .sa.ttyaagaat saptame laya.h |] suuk.smasuuk.smaantarair [svata: suuk.smasuuk.samatarair] bhaavair evam eva [svata: eva.m] tyajet priye | sthuulasthuulatarair bhaavair naanaasiddhiphalapradaa [kh: -pradaa.h; g: -sthuulanta- -pha *?pradaa.h; svata: -pradai.h] || 1-176 || (tasa 1/171cd-176 = svata 4/263-268ab) suuk.smaatyanta.m [svata: suuk.smo.atyanta.m] para.m [k: -tyanta * *; kh: -tyanta * ra.m; g: - tyantapara.m; svata: paro] bhaavam [svata: bhaavas] abhaava.m [svata: tvabhaava.h] sa vidhiiyate | unmanatva.m para.m bhaava.m [svata: unmanaa tva paro bhaava.h] sthuulaantasya [kh: sthuulaa tasya; svata: sthuulastasyaa] para.m [svata: paro] matam [k, kh, g: pare mataa; svata: mata.h] || 1-177 || tasmaat [k, kh, g, svata: tasyaa] para.m puna.h "suunya.m aspar"sa.m [g: "sa.m"s; svata: sa.m spar"sa.m] ca tathaa param [svata: tato.aaparam] | "sabdo [k, kh, g: "sabda.m] jyotis [svata: jyoti.h] tathaa [kh: jyetistathaa; svata: tato] mantra.h [k, g: mantraa.m; kh: mantraa; svata: mantraa.h] kaara.na.m [kh, g: kaara.naa.m; svata: kaara.naa] bhuvanaani ca || 1-178 || pa~ncabhuutaatmabhuvanaa.h [k, kh, g: -bhuvanaa; svata: -bhuvana.m] kaara.nai.h samadhi.s.thitaa.h [svata: -tam] | bhuvanaan vyaapyate [k, g: bhuvanaa dhyaapane; kh: bhuvanaa vyaapate; svata: bhuvana.m cintayed] yas tu vak.syamaa.nakharuupata.h [k, g: -karuupata.h; kh: vak.syamaanaka-; svata: - maa.naikaruupakam] || 1-179 || bhuvanii"satvam [svata: bhuvane"satvam] aapnoti "siva.m dadhyaat [svata: dhyaatvaa] tu tanmayam [svata: -maya.h] | brahmaadikaara.naanaa.m ca saadhane vigraha.m smaret [svata: smaran] || 1-180 || puurvoktalak.sa.na.m [kh: -.naa.m] yac ca [kh, svata: ya"s ca] tanmayatvam avaapnuyaat [kh: tanma * tvamavaapnuyaat] | (tasa 1/177-181ab = svata 4/268cd-272) mantrai"s ca mantrasiddhis tu japahomaarcana.m [k, g: -naa. kh: -naal; svata: -naad] labhet [svata: bhavet] || 1-181 || puurvoktaruupakadhyaanaat [k, g: -ruupaka.m-] siddhyate naatra [svata: siddhyantyatra na] sa.m"saya.h | jyotidhyaanaat [kh, g: -naa; svata: jyotirdhyaanaat] tu yogiindro yogasiddhim avaapnuyaat || 1-182 || tanmayatva.m [k, g: tanmaya.m] yadaa yaati [svata: yadaapnoti] yogiinaam adhipo bhavet | "sabdadhyaanaac ca [k: -dhyaanaa~nca; kh, g: -dhyaanaa ca] "sabdaatmaa vaa"nmayaapuurako bhavet || 1-183 || spar"sadhyaanaac ca [kh, g: -ca] spar"saatmaa jagata.h kaara.na.m [k, kh, g: kaara.no] bhavet | "suunyadhyaanaac [k, g: "suunyaa-; kh: "suunyaa * * *] ca "suunyaatmaa vyaapii sarvagato [k, g: garbhagato] bhavet || 1-184 || samanaadhyaanayogena [k, kh, g: "samanaa-] yogii sarvagato [svata: -j~nataa.m] vrajet | (tasa 1/181cd- 185ab = svata 4/273-276) unmanyanta.m [svata: unmanyaa tu] para.m suuk.smam abhaava.m bhaavayet sadaa || 1-185 || sarvendriyamanaatiita.m [g: -manaa.mtiita.m; svata: -manotiitas] alak.sya.m bhaava [svata: tv alak.syo.abhaava] ucyate | abhaavabhaavabhaavena [svata: abhaava.m bhaavya.m -] bhaava.m k.rtvaa niraamayam [kh: - sravya.m; svata: -"srayam] || 1-186 || sarvopaadhivinirmukta.m [k, g: -mukta] abhaava.m [k, g: * *va.m] labhate padam | e.sa te kaara.natyaaga.h [k, kh, g: -tyaaga.m] kaalatyaaga.m [kh: -tyaasa.m] nibodhata.h [svata: nibodha me] || 1-187 || (tasa 1/185cd-187 = svata 4/277-279ab) tru.ti.so.da"sasa.mkhyayaa [k, kh, g: tru.ti.h .so.da"sasa.mkhyaayaa; g: tru.ti.h .so.da"sa * * *?; svata: tu.ti- -sa.myukta.h] praa.nas tu samudaah.rta.h | tru.tidvaya.m [svata: tu.ti-] samaa"sritya ekaiko bhairava.h [kh, g: bhairava] sm.rta.h [svata: sthita.h] || 1-188 || ahoraatravibhaagena te tu yaanti varaanane | [svata: ahoraatravibhaagena kurvantyudayam eva te |] navama.m [kh: na * ma.m; svata: navamas] tu para.m [kh: paraman; svata: paro] deva.m [kh: deva; svata: deva.h] tasya tejaad udanti te [kh: je; svata: tejastuudayanti te] || 1-189 || sarvakaala.m [kh: -kaala] tyajet praa.ne [k: praa.no] tathaa te kathayaamyaham [svata: yathaavat kathayaami te] | (tasa 1/188-190ab = svata 4/279cd-281) tru.taya.h [k, kh, g: .tru.taya.h; svata: tu.taya.h] .so.da"so yaas tu [k, kh, g: .so.da"saa yastu; svata: .so.da"saivoktaa.h] kaalasya kara.naas tu te [svata: kara.na.m tu taa.h] || 1-190 || yai.h susa.msthitakaale.su [kh: -sthitavakaalas] sarva.m [k, kh, g: sarva] carati [k, g: carita] vaa"nmayam | [svata: tadaadi.h sa.msthita.h kaala.h sarva.m carati vaa"nmayam |] tru.tir lavo [k, g: tru.ti lavaa; kh: tru.ti lavo; tu.tir-] nime.sa"s ca [k: nime.sas tu; g: ?] kaa.s.thaa caiva kalaa [kh: kaalaa] tathaa || 1-191 || muhurta"s ca [k: muuhurta.m ca; kh, g: muuhurta"sca; svata: muhuurta"s ca apy] ahoraatra.m [kh: - raatra; svata: -raatra.h] pak.so [k, kh, g: pak.sa] maasa .rtus tathaa | ayana.m [k: ayata.m; kh, g: ayuna.m] vatsara.m [svata: vatsara"s] caiva yuga.m [k, kh, g: yuga] manvantara.m [kh: manvattaman; g: mantara.m] tathaa || 1-192 || kalpa"s [k: kalpa.m] caiva mahaakalpa.m [k, kh, g: -kalpa; svata: -kalpa.h] "saktyante tu [svata: ta.m] parityajet | vyaapinya.m"se [k, g: vyaapinasya; kh: vyaapinyaa.msa; svata: vyaapinyante] para.m [k, kh, g, svata: para.h] kaala.m [g: kaalas; svata: kaala.h] ta.m [k, kh, svata: sa; g: se] tattvaa.m"se [k: tatva.m"se; kh: tatva"nni; g: tatva.mni; svata: tava"ngii] parityajet [svata: tyajettu tam] || 1-193 || sa saptada"samo [svata: sa ca saptada"so] j~neya.h [kh: j~neya] paraardha.h [svata: paraardha] parata.h [kh: parata] sthita.h | sa caa.s.taada"samo [k, g: saptaa.s.taa-; svata: so.api caa.s.taada"so] kaala.h [svata: devi] samanaante [k, kh, g: "samanaante] parityajet [svata: tu ta.m tyajet] || 1-194 || (tasa 1/190cd-194 = svata 4/282- 286ab) sarvakaalas tu [k, g: sarva.m kalatu; kh, svata: sarvakaala.m tu] kaalasya vyaapaka.h param avyaya.h [k: paramavyaya.m; svata: paramo.avyaya.h] | unmanyante [k, g: unmanyate] paraa [svata: pare] yojyaa [svata: yojyo na] kaalas [k, kh, g: kalas] tatra na [svata: missing] vidyate || 1-195 || nityo [k, kh, g: nitya.m] nityodito [kh: nityodityo] vyaapii naadaruupe.na [g: -na; svata: aadiruupa.m na] sa.mtyajet | tac ca [svata: ta.m ca] nityodita.m praapya [k, kh, g: -to praapyas] tatsamo [svata: tanmayo] jaayate sadaa || 1-196 || kaalatyaaga.m [svata: -go] bhaved eva [k, kh, g: bhaved deva; svata: eva.m] "suunyabhaavam athocyate [svata: "suunyabhaavastathocyate] | (tasa 1/195-197ab = svata 4/286cd-288) uurdhva"suunyam adha.h "suunya.m [k, kh, g: "suunya] madhya"suunya.m t.rtiiyakam || 1-197 || "suunyatrayaavalambena [kh: -ta] adhordhvamadhyata.h [k, g: adhordhva.m-] puna.h | [svata: "suunyatraya.m cala.m hyetattadadho madhya uurdhvata.h |) caturtha.m [g: caturtha] vyaapinii"suunya.m [g: suunya] samanaa [k, kh: "samanaa] caatra [svata: yaa.m ca] pa~ncamam || 1-198 || unmanyaayaas [svata: unmanaayaa.m] tathaa [k, g: unmanyaayaa-; kh: unmayaa *-] .sa.s.tha.m .sa.d ete sa.mvyavasthitaa.h [k, kh, g: samayasthitaa.h; svata: saamayaa.h sthitaa.h] | tattvenaadhi.s.thitaa.h [k, kh, g: -taa] sarve saa [kh: sa] maayaapi [svata: mayaa api] phalapradaa [svata: siddhidaa.h] || 1-199 || .sa.t"suunye [k: -"suunya; kh: .sa.tthuunye; g: -suunya] taani sa.mtyajya saptame tu laya.m kuru | [svata: .sa.t "suunyaani parityajya saptame tu laya.m kuru |] tac chuunya.m tu para.m suuk.sma.m sarvaavasthavivarjitam [svata: sarvaavasthaa-] || 1-200 || a"suunya.m [g: asuunya.m] "suunyam ity ukta.m [k: "suunyaa-; kh: "sunya-; g: suunyaa-] "suunya.m [g: suu-] caabhaavam ucyate [k, kh, g: caabhaavarucyate; svata: caabhaava-] | abhaava.m tat [svata: sa] samuddi.s.ta.m [svata: -di.s.to] yatra bhaavaa.h k.saya.m gataa.h [k, kh, g: bhaavaa k.saya.m gataa] || 1-201 || sattaamaatra.m [k, kh, g: "saantaamaatra] para.m "saanta.m [kh: "saanta] tat katha.m [svata: pada.m] kim avasthitam [svata: kimapi sthitam] | (tasa 1/197-202ab = svata 4/289-293) yatra yatra na bhaavas tu sthuulaanyo.api [k, kh, g: naadastu sthuulaanyepi] vyavasthita.h [k, kh: - taa.h; g: -taa] || 1-202 || [svata: yatra yatra ca naadaadisthuulaa anye.api sa.msthitaa.h |] tatra tatra [kh: tantra] para.h "suunya.h [kh: "suunya.m; k, kh, g: sarvavyaapta] sarva.m vyaapya vyavasthita.h [svata: -sthitam] | sa eva vyaapya [k, g: * *] sthuulaani sthuulopaadhi"sca sa [k, kh, g: sthuulopadhiva saa] bhavet || 1- 203 || [svata: tadeva bhavati sthuula.m sthuulopaadhiva"saat priye |] suuk.smasthuulaprabhedena [g: -nas] sa eva [k, g: eva.h] sa.mvyavasthita.h | [svata: sthuulasuuk.smaprabhedena tadeka.m sa.mvyavasthitam |] ta.m praapya tatsamatva.m ca bhavanaa [k, kh, g: bhavataa] naatra sa.m"saya.h || 1-204 || [svata: tatpraapya tanmayatva.m ca labhate naatra sa.m"saya.h |] "suunyavaada.m [g: suu-] samaakhyaata.m tvatpriyaartha.m suraarcite [kh: ?] | [svata: "suunyabhaava.m samaakhyaata.h saamarasya.m nibodha me |] (tasa 1/202cd-205ab = svata4/294-296) 11a kh] saa.mprata.m "saktisa.mstha.m tu yathaa bhavati tacch.r.nu || 1-205 || avar.naa [k, g: avar.na] var.nayogena yathaa saa sa.msthitaanaghe | tathaaha.m kathayi.syaami ni"scaya.m tu [k: ni"scaye *; kh, g: ni"scayet *] sulocane || 1-206 || puurva.m ye kathitaa mantraa saptako.tirasa.mkhyayaa | gopitaaste puraa devi [g: ?] var.naruupaavataaritaa.h [g: * *? ruupaa-] || 1-207 || tena te na prasiddhyanti japtvaa ko.ti"satairapi | 5a] mantraa.naa.m [kh: + jiiva] jiivabhuutaa tu [k, kh, g: bhuutaastu] yaa sthitaa "saktiravyayaa || 1-208 || tayaa hiinaa varaarohe ni.sphalaa [kh: nisphalaa] "saradaambudaa.h [kh: -daa; g: saradaasbudaa] | devaanaa.m ca .r.sii.naa.m ca yak.sagandharvakinnaraam || 1-209 || siddhaanaa.m naagasa.mghaanaa.m ete.saa.m yoginaa.m [kh: yogina.m] n.r.naam | te.saa.m tat [k, g: te tu yaa; kh: te tu saa] gopita.m bhadre bhaktihiinaa [g: bha * * *?] naraadhamaa.h [g: ?] || 1-210 || na jaananti guru.m deva.m "saastroktasamayaastathaa | dambhakau.tilyanirataa [g: -ko.tilya-] lolaarthe [k, kh, g: lolyarthe] kriyavarjitaa.h || 1-211 || anena kaara.naarthena mayaa viirya.m pragopitam [kh: * gopita.m; g: -ta.h] | tena guptena deve"se "se.saa var.naastu [k, kh, g: var.nastu] kevalaa.h || 1-212 || yaa saa tu maat.rkaa devi paraa tejasamanvitaa [k: -taa.h] | tayaa vyaapta.m jagat k.rtsna.m aabrahmabhuvanaantikam [kh: aabrahmaa-] || 1-213 || 6b g] tatrastha.m tu yadaa [kh: yathaa] deva vyaapitvena suraarcite | avar.nastho [kh: avar.nasthaa] yathaa [k: yadaa] var.no [kh: var.naas; g: var.naa] sthita.h [kh, g: sthitas] sarvagata.h [k, g: sarvagata; kh: sarvajagat] prabhu.h || 1-214 || tathaa te kathayi.syaami nir.nayaartha.m [kh: -tha] suraarcite | yaa saa [kh: naasti] "sakti.h [kh, g: "sakti] paraa suuk.smaa niraacaareti kiirtitaa || 1-215 || 11b kh] h.rdbindu.m ve.s.tayitvaa tu prasuptabhujagaak.rti.h | tatra suptaa [k, g: supto; kh: sapto] mahaabhaage na ki~ncinmanyate ume || 1-216 || candraagniravinak.satrairbhuvanaani [kh: -k.satrabhuva-] caturda"sa.h | udare k.sipya saa devi [g: devii] vi.samuurccheva [k, kh, g: vipa-] yaa [k, kh, g: taa] gataa || 1-217 || prabuddhaa saa ninaadena pare.na j~naanaruupi.naa | mathitaa [k, kh, g: mathito] codarasthena bindunaa varavar.nini || 1-218 || taavaddhi yatra [kh: trama; g: matra] vegena mathana.m "saktivigrahe | bhede tu prathamotpattau [kh: prathamotyanno] binduvaite [kh: -vete] pravarcasa.h [kh: javarca"sa.h] || 1-219 || tena bindormathitvaa tu kalaa suuk.smaa [kh: suuk.sma] tu ku.n.dalii | catu.skalamayo bindu.h "saktyodaragata.h [kh, g: "saktyaadaragata.h] prabhu.h || 1-220 || madhyamasthaanayogena .rjutva.m [k, kh, g: .rjutvaa] jaayate guru.h [kh: graha.h] | jye.s.thaa "sakti.h [k, kh, g: "sakti] sm.rtaa saa tu bindudvayasumadhyagaa [k, kh, g: -vimadhyagaa] || 1-221 || bindunaa k.sobhamaayaataa rekhaivaam.rtaku.n.dalii [k, g: rekhe-; kh: rekha-] | rekhinii naama saa j~neyaa umau [kh: uso] bindu vimadhyagaa || 1-222 || tripathaa saa samaakhyaataa raudrii naamena giiyate | nirodhii saa samuddi.s.taa mok.samaarganirodhinii || 1-223 || "sa"saa"nka"sakalaakaaraa [k, g: -sakalaa-] ambikaa caardhacandrikaa [kh: caarddha * * *] | ekaa eva paraa "saktistridhaa [k, g: "sakti * *; kh: "saktit.rdhaa] saa [k: yaa] tu prajaayate || 1-224 || ebhyo yuktaviyuktebhya.h sa.mjaataa navavargajaa.h [k, kh, g: -jaa] | navadhaa tu sm.rtaa saa tu navavargopalak.sitaa [k, kh, g: -taa.h] || 1-225 || 12a kh] pa~ncamantragataa [k, g: -ma.mtugataa] devi sadyaadibhiryathaakramam [k: sadvaadi-] | tena [kh: ?] pa~ncavidhaa proktaa j~naatavyaa suranaayike || 1-226 || svaradvaada"sagaa devi dvaada"sasthaa udaah.rtaa [k: -taa.h] | akaaraadik.sakaaraantaa sthitaa pa~ncaa"sabhedata.h [kh: pa~ncamabhedata.h] || 1-227 || ekaa.navaa [kh: ekaanavaa] h.rdde"sasthaa [k: hyade"sasthaa] ka.n.the j~neyaa dviraa.navaa [k, kh, g: - vaa.h] | triraa.navaa tu vij~neyaa jihvaamuule yadaa sthitaa || 1-228 || jihvaagre var.nani.spattirbhavati [k, kh, g: -bhavatii] tu na sa.m"saya.h | eva.m "sabdasya ni.spatti.h [kh, g: -tti] "sabdavyaapta.m [kh: -ta] caraacaram [kh: caracara.m; g: -ra.h] || 1-229 || "sire raudrii.m [k, kh, g: raudrii] nyaset [kh: nyase] puurva.m vaktre vaamaa prakiirtitaa [k, kh, g: taa.h] | ambikaa baahurityuktaa jye.s.thaa caivaayudha.m sm.rtam || 1-230 || "sriika.n.tho hi samaakhyaata.h [k, kh, g: -ta] vyaapaka.h parame"svara.h | yathaa hyeka.m tathaa sarve .so.da"saiva [kh: sarvai.so.da"seva] mahaanilaa.h [k, g: mahaavilaa.h] || 1- 231 || 7a g] pa~ncavi.m"sat tata.h pa"scaat [k: pa~ncaat] tasyordhve [kh: tasyaardhve] tu nava sm.rtaa.h [k, kh, g: sm.rtaa] | anena kramayoge.na [kh, g: -na] pa~ncaa"saanaa.m samudbhava.h || 1-232 || kathitaa devadevena kaaryakaara.nabhedata.h | eva.m dvaada"sasaahasre p.rthagdhaaraprakiirtitam [kh: p.rthagudhaara * kiirtita.m; g: p.rthagu-] || 1- 233 || naamaani rudrasa.mghasya suucitaaniiha paarvati | ete.api vyaapakaa [kh: vyaapikaa] nityaa.h [k, kh, g: nityaa] "sabdaakaaraa gu.naanvitaa.h || 1-234 || vaacyavaacakabhedo.aya.m [k, g: -bhedauyo; kh: bhedoyo] na cetya.h [kh: vetya.h] parata.h [k, kh, g: parata] sthita.h | vyavahaaraarthe [kh: vyava * raarthe] mayaa s.r.s.taa [kh: mra.s.taa] "sabdavi"sle.sa.na.m prati || 1-235 || 5b] na ca rudrairvinaa "sabdo [kh: "sabda; g: sabdo] naartho [kh: naatho] naapi ca tairgati.h [kh: tergati] | 12b kh] "sariira.m [k, kh, g: "sariira] "sabdaraa"saistu pa~ncaa"saa.m"sai.h samujjvalam [k, kh, g: samujvalaam] || 1-236 || rudrapa~ncaa"sikaa hye.saa maat.rkaa ca [kh, g: tra] prapadyate [kh: prapathate] | tasmaad devi vijaaniiyaat sarva.m [k, kh, g: sarve] ta.m maat.rkodbhavam [k, g: maat.rkodbhavaa.m] || 1-237 || na maat.rkaat paraa [k, kh, g: para.m] sa.mj~naa na mantro maat.rkaat param | sthuulasuuk.smavibhaagena [kh: sthuulasuuk.smaa-] maat.rkaadehasa.mbhavam || 1-238 || yatra cotpadyate "sabdo laya.m [k, g: bhaya.m; kh: laya] tatraiva gacchati [g: gacchati.h] | jalamadhye [k: jana-] yathaa bindurutpanna"sca vina"syati || 1-239 || tadvadeva hi "sabdaatmaa manobindau [k, kh, g: manavindo] viliiyate [kh: vi.mliiyate] | "sire raudrii.m [k, kh, g: raudrii] parityajya [kh: parityaaja] jye.s.thaamaayudhamuts.rjet [kh, g: - much.rjet] || 1-240 || ambikaa baahude"se tu sarva.m tyaktavaa vyavasthitaa [k: -taa.h] | kevalaa ku.n.dalii j~neyaa naanya.m [k, kh, g: naanya] ki~ncit prad.r"syate || 1-241 || eva.m tu bhavate naa"samutpatti"sca tathaiva hi | utpatti.m ca vinaa"sa.m tu yo j~naayati varaanane || 1-242 || sa bhavecchaktimaan viiro yathaa tva.m ca priyaa mama | bhavate saadhakendrastu puujya.h [k, kh, g: puujyaa] puujyatamo bhavet || 1-243 || vaamaa brahmaa sm.rto [k: * to] bhadre jye.s.thaa vi.s.nu.h [k, kh, g: vi.s.nu] prakiirtita.h | raudrii rudro varaarohe a.mvikaa ii"svaro [k, g: rye"svaro; kh: rya"svaro] vidu.h || 1-244 || sa.myoga.h [k, kh, g: sa.myoga] "sabdaruupastu "sivo naadaatmaka.h [g: -ka] para.h | pa~ncakaara.nako [k, g: pa~ncakaara * ko] devi vyaapakatve [kh: -tva] vyavasthita.h [k, kh, g: -taa.h] || 1-245 || var.ne [kh: var.no] var.ne [kh: var.no] prad.r"syante "saktaya"sca tathaiva hi | icchaa raudrii samaakhyaataa j~naana.m [k, kh, g: j~naanaa] vaamaa prakiirtitaa [k, kh, g: -taa.h] || 1- 246 || kriyaa jye.s.thaa samuddi.s.taa [k: -.s.thaa; kh, g: -.s.taa.m] j~neyaa ambaa [k, g: -mambo; kh: - mambaa] "subhek.sa.ne [kh: "subhe.na.ne] | 13a kh] udayo vaamayaa j~neyo [k, g: j~neyau; kh: j~neyaa] jye.s.thaa madhyandina.m sm.rtam || 1- 247 || sandhyaa raudrii tu vij~neyaa tadaivaastamana.m bhavet | recako vaamayaa prokta.h [k, kh, g: proktaa.h] puurako jye.s.thayaa vidu.h || 1-248 || kumbhako raudrayaa j~neya.h [k, g: j~neya; kh: j~neyaa] svabhaavasthaa ca [k, g: -sthasya; kh: svabhaavasthastha] ambikaa | udbhave ku.n.dalii j~neyaa vaamaa saa samudaah.rtaa || 1-249 || vi"sle.sasthaa [k, kh, g: -sthaas] tathaa jye.s.thaa laye raudrii nigadyate | layaatiitaa tathaa ambaa j~naatavyaa suranaayike [g: naayi *?] || 1-250 || 7b g] naabhisthaa [g: ?] ku.n.dalii j~neyaa prasuptabhujagaak.rti.h | ka.n.thasthaanordhvato [kh: -so] raudrii yatra [kh: jatra] rudro jagatpati.h || 1-251 || pravaahe jye.s.thagaa madhye vindudvayavimadhyagaa [kh: -vi * dhyagaa] | ambikaa brahmarandhrasthaa j~naatavyaa tattvavedine || 1-252 || samanaa [k, kh, g: "samanaa] ku.n.dalii j~neyaa jaagraavasthaa [k, g: jaayaarasthaa] prakiirtitaa [k, kh, g: -taa.h] | jye.s.thaa svapnagataa caiva [k, g: -gataa"scaia; kh: svapnagatu caiva] raudrii conmanakaarikaa [k, g: codmaatakaarikaa; kh: conmaana-] || 1-253 || su.suptaakhya.m [kh: su.sum.naakhya.m] pada.m devi unmana.m [g: ?] tu [g: ?] taducyate [g: ?] | ambikaa tu manaatiitaa turyasthaanagataa "subhaa [kh: "subhaa.h] || 1-254 || ku.n.dalii prathamaa j~neyaa dvitiiyaa tu [kh: naasti] manonmanii | vindviinaama t.rtiiyaa tu tri"saktikalita.m jagat || 1-255 || udbhave caiva vi"sle.se [kh, g: vi"sle.sai] laye caiva t.rtiiyakaa | layaatiita.m para.m [kh: para] "saanta.m sarvaga.m parame"svaram || 1-256 || 13b kh] kriyaakaara.nanirmukta.m [kh: kriyaakaara.naanirmukta] heyopaadeyavarjitam | j~naatvaa [g: j~naatva] caiva varaarohe na bhuuyo janmamaapnuyaat || 1-257 || graha.na.m ku.n.dalisthasya j~naatavyaa tu vipa"scitai.h | ami.sa.m [kh: aami.san] tu yathaa khastha.h [k, kh, g: svastha.h] pa"syate "sakuni.h [k, g: "sakuni; kh: "sakunir] priye || 1-258 || k.sipramaakar.sayed tadvad [k, kh, g: yadvad] vegena [k: vedena] mahatena tu | tadvadeva hi yogiindro manobindu.m [k, kh, g: manabindu] prakar.sayet || 1-259 || yathaa "saro naliinastho [kh: "saronaliikasthaa] yantre.naataa.dya [kh: yantrai-; k, g: -maataadya]] dhaavati | tathaa bindurvaraarohe [k, kh, g: vindu varaarohe] uccaare.naanudhaavati [k: tu eva hi, kh:* dhaavati; g: tu eva ti] || 1-260 || khastha.m [k, kh: khastha.h; g: ?] khakara.na.m [k: kha.mkara.na; kh, g: kha.mkara.na.m] k.rtvaa khamukha.m [kh: khamukha] yojya kha.h sthira.h [k, kh: "siva.m; g: "sive] | kuurma.m tu ma"ngale yojya.m [k: * *] svaraanta"sca [kh: svaraanta ca] dvibhiryutam || 1-261 || prera.na.m tu udaanena yaavat tat [kh: ta.m] khamukha.m [kh: svamukha"n] gata.h | ma"ngala.m kuurmasa.myukta.m "saraastre.naiva "sodhanam || 1-262 || "suddhyate tu na sandeho dvijamaarge [kh, g: dvijamaargo] varaanane | "suddhenaiva tu maarge.na graha.na.m caiva lak.sayet || 1-263 || manasaa graha.na.m [kh: g.rha.na.m; g: grahana.m] kaarya.m "saktyaadhaaragatasya [k: "saktaadarasthasya; kh: "saktyaadaragatasya; g: "saktyaada * * * *?] tu | 6a] pratyayo tu bhavet tasya graha.nasya varaanane || 1-264 || naabhistha.m kampana.m j~neya.m j.rmbha.na.m [kh: -na; g: na.m] mukhamaakulam | a"srupaata.m [kh: asrutapaata~n; g: asrupaatra~n] ca bhruubha"nga.m cittavyaakulataa tathaa || 1-265 || ete tu pratyayaa naabhau ka.n.thasthasyaadhunaa "s.r.nu | ka.n.thastho [kh: -thaa] dhunute [k: dhunato; kh, g: dhunate] gaatra.m [k: maatra.m] naada.m mu~ncatyanekadhaa || 1-266 || "sira.hkampa.h [k, g: kampa; kh: kempa] pralaapa"sca [kh, g: palaapa"sca] huu.mkaara"sca mahaasvana.h | 14a kh] tatordhva.m tu yadaatiita.m [k, kh, g: -to] rudrasthaana.m [k, kh: -sthaane; g: rudra * *?] varaambike [g: ?] || 1-267 || tadaa tu pratyayaastasya [k, g: pratyayaa tasya] te "s.r.nu.sva samaahitaa | rudrastho vedate "saastra.m [k, kh, g: "saastraa.m] mudraamantraa.nyanekadhaa [k: te.saa.nyanekadhaa] || 1-268 || udgaathayati [k, g: udgrahayati; kh: udgrahayati] "saastraa.ni a"srutaanyapi saadhaka.h [k, g: -ta.h] | tasyordhve tu mahaadevi visargaakhya.m pada.m bhavet || 1-269 || visargastha.m yadaa devi tadaa "sabda.m "s.r.noti sa [k, kh, g: ca] | spar"sa.m [kh, g: spar"se] ca "siitala.m vetti [k, kh, g: veti] himavacchikharaa [k, kh, g: -chiikaraa] iva || 1-270 || "saktisthaana.m tato devi [kh: vedvi] saadaakhyenaikataa.m gatam | 8a g] "saktisthamunmanatva.m hi [g: "saktistha.m muunmatva.m] vi.sayaa.naa.m [kh: vi.sayaa.nyam] varaanane || 1-271 || a.nimaadigu.naavaaptirbhavate ca [kh, g: tra] na sa.m"saya.h [kh: -ya] | tallayo yadi tatraiva [kh: tantraiva] sthiriibhavati "sobhane [kh, g: so-] || 1-272 || tadaa cotpatate "siighra.m satyameva [kh, g: -mevan] na sa.m"saya.h [kh: sa-] | randhrastha.m sarvaga.m [kh: sarvaga] j~neya.m tadaatiita.m tu vyaapakam || 1-273 || gha.tamadhye yathaakaa"sa.m [k, g: yathaasa.mgha] paricchinna.m pravartate | eva.m "sariiravicchinna.m [kh: "saariiravicchinna; g: * riiravicchinna.m] vyaapakastvanubhaasate [k, kh, g: vyaapkatva-] || 1-274 || gha.te [kh: gha.tai] bhinne yathaa devi ekabhaava.m tu gacchati | bahirantaryasadbhaava eka eva.m prabhaasate || 1-275 || tadvadeva [kh: -devi] hi bhuutaatmaa paa"samukta.h [k, g: -mukta.m] prabhaasate | yathaa diipo gha.tastho hi ekade"saprakaa"saka.h || 1-276 || tathaa caatmaa tu li"ngastho [kh, g: -thaa] manavyaapaarape"sala.h [k: -paara.mpe"sata.h] | gha.te bhinne [k, g: gha.to bhinna; kh: gha.te bhinna] yathaa devi sarvatraiva prakaa"saka.h || 1-277 || tathaa paa"sairmano mukto vyaapako bhavate priye | 14b kh] eva.m [kh: eva] vyaaptirmayaa [k, g: vyaapti-] khyaataa tava devi sure"svari [kh: suresvari] || 1-278 || aatmavyaaptirbhavet [kh: -vyaapti-; g: * *? vyaaptir-] te.saa.m [kh: ye.saa] "sivavyaaptirata.h [k, kh, g: "sivaavyaaptimata.h] param | "se.sabhaavena bandhaanaa.m [k, g: gandhaanaa.m] sarvopaadhivivarjita.h [k, kh: sarvodvopaadhivarjita.h; g: savodvopaadhivarjita.h] || 1-279 || aviditvaa [k:-tvaat] para.m tattva.m "sivatva.m [k: "savatva.m; kh: "sivavatva.m; g: "sivatva.m] kalpita.m tu yai.h [k, g: tvayai.h] | te naatmaa"saasakaa.h [k, kh, g: caatmaa"saasakaa] "saivaa.h [k, g: "saiva; kh: saive] na te yaanti [k, g: yaantu; kh: yaatu] "siva.m padam || 1-280 || aatmatattvagati.m yaanti [k, g: -gatiryaati; kh: -gatiyaati] aatmatattvaatmara~njitaa.h | ye saakaaraanyupaasanti kalpayitvaa tu devataa.h [kh: -taa] || 1-281 || taasaa.m [k, g: tasyaas; kh: tasyaan] pada.m labhantyete [k, kh, g: labhatyete] na [kh: labhatena] mukta.h paramaarthata.h | tasmaat sarva.m parityajya svabhaavasthamupaasayet || 1-282 || svabhaavastha.m punarvak.sye [kh, g: -vak.sed] yathaa bhavati tacch.r.nu | na nirodho na coccaaro na lak.syo [k, g: lak.so] naiva [k kh, g: nava] yojanaa || 1-283 || svaruupastha.m tato j~naatvaa sa mukto naatra sa.m"saya.h [kh: sa-] | sa.mkalpastu [kh: sa-] mahaabandho [kh: -bandhod; g: mahaa * *?] ucchedo [kh: ucchedyo; g: ?] bhaavakaara.nam [kh: -.na] || 1-284 || ta.m tyaktvaa mucyate yogii savikalpastu badhyate [k, g: vak.sate] | na [kh: ta] mano naapi mantavyo mantaa ca na [k, g: mantraarcana] vibhaavyate || 1-285 || yaavat sa.mkalpayed deva [kh: yaavasa.mkalpayedeva.m; g: ?] taavad bandha.h [kh: taavabandha.h] pravartate | na bindurnaiva [k, kh, g: bindu.m naiva] naada"sca na caara"scaadhva.sa.tkaga.h [k, kh, g: vaara"scaa-] || 1-286 || na "saktyuccaaramaargasya kaara.natyaagakaalata.h [kh, g: -ga.h] | na "suunyabhaavanaabhaava.m [g: suu-] na "sakti.h [kh: "sakti] "siva eva [k, kh, g: "sivameva] ca || 1- 287 || avidyaavaasanaa [k, g: -vaasanaa h; g: avidyaa * * *] hye.saa [k: yekaa; kh, g: he.saa.m] sa.msaarabhayabandhanii | yannaasti [k: yatraasti] tatra santo.sa.h [k, kh, g: -.sa] praaya.h [g: praaya] ka"scit kari.syati || 1-288 || 15a kh] ta.m tyaktvaa tyajyate [k, kh, g: tyakta taa.h] sarva.m [k, kh, g: sarve] aa"saapaa"sama"se.sata.h [k: aa"saapaa"saama"se.sata.h; kh: aa"saapaa"saama"se.sata; g: * *?ma"se.sata.h] | aa"saa eva mahaabandho yayaa [k, g: yathaa] vyaapto.akhila.m [kh: vyaaptaulila~n] jagat || 1-289 || yaavanna tyajyate [k, kh, g: tyajate] saa [k: te.saa.m; g: saa.m] vai taavacchaantirna [k, g: taavacchaktirna; kh: taavachantina] vidyate | kaa saa"saa [k: a"saastra] mok.savaadiinaa.m yatra [kh: yantra] sarva.m [k, kh, g: sarva] k.saya.m gatam [kh: gate] || 1-290 || mok.se.api yasya notka.n.tha.h [k, kh, g: -ka.n.tha] sa mok.samadhigacchati | 6b] 8b g] na mok.sasya bhavet [kh, g: bhave] sthaana.m na dhyaana.m [k: tadbhaana.m; kh: nadaanan; g: gadaana.m] na ca kalpanaa || 1-291 || sarvatra vitataa [k, g: vitathaa] d.r.s.ti.h [k, kh. g: d.r.s.ti] sa mok.so mok.savaadinaam | mok.so [kh: mok.se] naamamanirde"sya.m uuhaapohavikalpanaa [kh: jahaapaaha-] || 1-292 || sa vidyaapanaayeta [kh, g: vidyaa"scipajayet] avidyaa.m [k, g: avidyaa] tu [kh: ta] parityajet | tadaakaara.m [k, kh, g: -kaara] jagat sarva.m [kh, g: sarva] tasyaakaara.m [kh: -kara.m] na ki~ncana [kh, g: -na.h] || 1-293 || niraakaarastu bhaavastha.h [k, g: bhaavastha.m; kh: bhaavastha] kartavyo.atra manii.sibhi.h | tattvabhaava.h [k, kh, g: -bhaava] sa bhuutaakhya.h [k, kh, g: -khya] sargo [kh: sargaa] yatra [kh: yatu] pravatate || 1-294 || aananda.m brahma.no ruupa.m na vibheti kadaacana [kh, g: -na.h] | sarva.m [kh: sarva] sarvaatmaka.m [k, kh, g: svatvaa-] j~naatvaa kartavya.m naasti ki~ncana [kh, g: - na.h] || 1-295 || astitvamiti [g: astitva.m miti] ced bhaavastadaa bandho na sa.m"saya.h | svayamevaatmanaatmaana.m [k, kh: evaatmanaatmaana; g: svayamavaavyanaatmaana] ko"sakaara.h [k, kh, g: -kaara] k.rmiryathaa || 1-296 || badhnaati unnato [k: unnatii; g: yannato] bhaava.h [k, kh, g: bhaava] tathaa [k, kh, g: naanaa] caiva [kh: caivan] tu bhaavanai.h | sa vimucyastayorbaddha.h [k, kh, g: vimucya] kimabaddhasya [k, kh: ki.mmavaddhasya] mok.sa.nam || 1-297 || sahajaagantukaa bandhaa dvaitabhaavenaadhi.s.thitaa.h [k, kh, g: -bhaavamadhi.s.thitai.h] | kalpitaa svayamevaatra mana.h [g: mana] sa.mkalpalak.sa.nam [k, kh, g: -.na.h] || 1-298 || 15b kh] maanasa.m tu parityajya yat ki~ncid vaa"nmaya.m [kh: -ya] priye | bhaavaabhaavaatmaka.m sarva.m [g: sava.m] mana.hsa.mkalpalak.sa.nam || 1-299 || "suddhaa"suddhe.su bhaave.su mano yatra pravartate | var.naavar.navikalpe.su bhak.syaabhak.sye [k, kh, g: -bhak.sya] tathaiva ca || 1-300 || samatva.m yasya [k, g: tasya] j~naayeta tasya jaata.m [k, g: j~naata.m; kh: j~naata] na ki~ncana [kh, g: -na.h] | sarvabhaavaan tyajet puurva.m abhaave tu sthirii bhavet || 1-301 || abhaava.m tu parityajya svabhaavastha.m bhavi.syati | yathaa "silaasthita.m [kh, g: -s.rta.m] toya.m tapita.m [kh: k.sacihi?] suuryara"smibhi.h [kh, g: - rasmibhi.h] || 1-302 || na ca kenaapi tat piita.m na ca tatraiva ti.s.thati | nirupapattisa.mpanna.m [k, kh, g: nirupayatimaapanna.m] tathaa j~naanavido mana.h || 1-303 || yathaa vaayurnabha.m [k, g: vaayu; bkh: vaayun] p.rthvii.m [k, kh, g: p.rthvii ] baalaad vahati [k: vaataad vahati; g: ?] sarvaga.h | dhugdhuganta.m [g: ?] mahaaviirya.m sphu.tanta.m taruparvataan || 1-304 || tatk.sa.naad yaati [k, g: yoni] nirnaa"sa.m tadaj~naanavido mana.h [kh: taduj~naana-] | yathaa vistarato meghaa na sandhyaagamya [kh, g: bhamaakramya] sa.msthitaa.h || 1-305 || tatk.sa.naad yaati nirnaa"sa.m vi"sritasya [k, kh: vi"s.rtyasya; g: vi *?sasya] tathaa mana.h | meghav.r.s.tiryathaa de"se nimnonnatajalasthale [k, kh, g: -la.m] || 1-306 || tatk.sa.naannaa"samaayaati tadvad bhaavo [kh, g: bhaava] niraalaya.h | yathaa [g: ?] cetarasa.myogaadapi [kh: cetvanasa.myogaadagni; g: ?] j~naatvaa niropamaam [k, kh, g: - maa] || 1-307 || tatk.sa.naat pratyaya.m yaanti tadvacchuunyo mano vidu.h | "sa"nkha"sabdo yadaa [kh: yathaa] devi "sruuyate vipulasvana.h || 1-308 || tatk.sa.naat [g: ?] k.siiyate ta.m tu tadvacchuunyo [k, kh, g: tadvacchaamye] mano vidu.h | arthavairaagyamaa"s.rtya [k, kh, g; atha-; k, kh: -"sritya] ka.s.tai"scaandraaya.naadibhi.h || 1-309 || 16a kh] k.sapayet ta.m tu mok.saaya saindhave [k, kh, g: -va.m] conmanaatmani [k: conmano.hnmani] | bahubhirg.rhya vairaagyamaatmaana.m [g: ?] k.sapita.m [g: ?] tu yai.h [k: layai.h; g: ?] || 1-310 || 9a g] te.saameko.api naastyatra [k, g: naaruyatra; kh: naamtryatra] gato nirupapattika.m [k, g: niruupayantikam] | brahmacarya.m taponi.s.thaa [g: bhayoni.s.tho] "saucaadyaa ye ca sa.myamaa.h || 1-311 || na taistu siddhyate mok.so.abhaava [k, kh, g: bhaavaa] evaatra [kh: * vaatra] kaara.nam | agnidarbhaa"sca mantraa"sca [k: a"svaa"sca] hotaa hotavyameva ca || 1-312 || pra.niitaa vi.s.taraa"scaiva diik.saa dhyaanaprakalpanaa [kh: dhvaana-] | etat sa.mkalpasa.mghaata.m na tu [k, g: tantu; kh: tava] sa.mbodhakaara.nam [k, g: sa.mvedhakaara.na.m] || 1-313 || advaita.m nirvikalpa.m tu nirindriyamalak.sa.na.m [k, g: -pralak.sa.nam] | alak.sasya [g: aa-] kuto lak.so [kh: lak.saa] amanasya kuto mana.h [k, g: * * * * * * mana.h] || 1-314 || amane ca [k: amane"sca; kh, g: amane *] mana.hsthaana.m [kh, g: prabhaava] kartavya.m satata.m budhai.h | naastitva.m [k, g: astitva.m] vartate nitya.m astitva.m tu [k: na] parityajet || 1-315 || naastitve tu yadaa bhuuto naasti naastiiti tasya tat | naasti mok.so mahaabandha.h sarva.m [k, g: sarva] "suunya.m vibhaavayet [k, kh: "suunyaiva bhaavayet; g: suunyaiva bhaavayet] || 1-316 || calaacalaatmavij~naana.m cittav.rttimapek.sate [k: -rapek.sate; kh, g: -rapek.sayaa] | sakala.m [k, kh, g: sa katha.m] ni.skaliikartu.m [k, g: ni"scaliikartu.m; kh: ni"scaliikarta.m] deha.m [k: devi; kh: dvohrii; g: dehii] "sakya.m na [k: * * na; kh: sak.r.m ta; g: "sa.mk.r na] kenacit [kh: kecit] || 1-317 || 7a] yaavad bhaavayate j~naana.m vij~naanaadhaarakevalam | vaayunaa [k: vaayuvaan] vyaakuliibhuuta.m [kh, g: bhuuto] avidyaa cotpati.s.thati [k, kh, g: copati.s.thati] || 1-318 || praa.nayaamaadibhi.h [k: a.naayaamaadibhi.h] kle.sairmanodhaarai.h [k, kh, g: "sle.sair; k: - manodhiirai.h; kh, g: -manodhiirai] sunirjitam [g: -ta.h] | anyakaale prakurviita nisphala.m yat puraarjitam || 1-319 || tasmaadeva.m tu vij~naaya indriyaartha.m [k, kh, g: indriyaarddha] calaacalam | 16b kh] gha.tavad bha.mguraakaara.m vidyuddar"sanasannibham || 1-320 || sarva.m tyajyamupak.saaya [k: -sumuk.saaya; g: -mumuk.saapai] naastikye [k, kh, g: naastike] tu mana.m kuru | devyuvaaca mahat kautuuhala.m deva mamotpanna.m mahaaprabho || 1-321 || yannaasti [kh: yaanaasti] tatra ko lak.sa.h [kh: lak.saa; g: lak.so] alak.sasya kuto gati.h | dhyaana.m [k, kh, g: dhyaana] puujaa japo homa.m naanaaruupaa tu bhaavanaa || 1-322 || kimartha.m [kh: kimartha] saa tvayaa deva kathitaa parame"svara [kh, g: -ra.h] | "sriibhairava uvaaca [kh: * bhairava uvaaca] naanaaruupaa.ni [g: ?] var.naani lak.saa.ni [g: -ni] vividhaani [k: vidhinaani] ca || 1-323 || mana.hprasaadhanaarthaaya sarvametat prakaa"sitam | mano hi ca~ncalo [k, kh, g: ca~ncalo] nitya.m niraa"srayamatiindriyam || 1-324 || sa k.rta.m [kh: katha.m] "sakyate [kh: sak.rte] dhartu.m yasya vaayvaadhikaa gati.h [kh: * ti.h] | yaavad bhaavayate eka.m taavadanyamupasthitam || 1-325 || na dhyaana.m na ca vaa lak.sa.m ni.spadyeta kadaacana [kh, g: -na.h] | anena kaara.naarthena sarva.m tyajyama"se.sata.h [kh: tyaja-] || 1-326 || [g: ?] manodbhava.m tu yallak.sa.m dhyaana.m vaa kalpanaatmakam | mamatva.m tyajya sarvatra naahamasmiiti [g: naantamasmiiti] bhaavayet || 1-327 || naahamasmi na caanyo.asti advaitakriyayaa rata.h | yaavanna vindate hyeva.m [kh: heva] taavat [kh: taavan] tasya na ki~ncana [kh, g: -na.h] || 1-328 || ahamiti stuyo artha.h sa ca baddho [k, kh, g: vaddha] gu.natraye | yaavanna [kh: yaavana] tyajate devi sa niruddho [g: niru *?] bhavi.syati [g: ?] || 1-329 || 9b g] 17a kh] icchaa [g: ?] dve.sa.h [k, kh: dve.sa; g: ?] sukha.m [g: ?] du.hkha.m [g: ?] viraago maanavaa [kh: j~nanavaa; g: j~naanavaa] tathaa | yaavadete [kh: -detain] na mucyeta taavat tasya kuto gati.h || 1-330 || yasya tulya.m sukha.m du.hkha.m na tasya gatiraagati.h | k.siirak.saye yathaa vatsa stana.m maaturnivartate [kh: maatunani-] || 1-331 || raagak.saye [k: yuga-] tathaa pu.msaa.m nirvaa.na.m parama.m padam | putradaaraku.tumbena sakta.m [k, kh, g: sakti] sarvamida.m jagat || 1-332 || ta.m tyaktvaa nirgu.no bhuutvaa nirvaa.namupapadyate [g: ?] | bhavaagramapi [k, g: tavaayamapi] ye praaptaa yoga.m tanni.s.thatatparaa.h || 1-333 || aha.mkaaraa.mku"saak.r.s.taaste [k, kh, g: -k.r.s.naaste] patanti bhavaar.nave [k: bhavaargave] | aha.mkaara.m [k, kh, g: -raa.m] parityajya mamatva.m [g: manatva.m] tu parityajet || 1-334 || aa"saama"se.satastyaktvaa [kh: -"sea.satantyaktvaa] niraa"sii sa.mpra"sasyate | bhruu.nahaa [k: bhruu.nahya; g: bhuura.naa] gurutalpii ca [k, kh, g: talpa"sca] caturvedo.api yo dvija.h || 1-335 || samatva.m yastu pa"syeta ityasyaa [kh, g: ityanyaa] "srutiravraviit | mukta.h [k, g: mukta.m] pa"syati muktaatmaa aatmaa sarvatra kevalam || 1-336 || [g: ?] naahamasmi [k, kh, g: -masti] na caanyo.asti ekatvamanupa"syata.h ti [k, kh, g: -ta.h] | ekatva.m bahudhaavastha.m uur.naatantusahasradhaa [kh: uur.na-] || 1-337 || pa"syate yastu tattvena samarasarase [k, kh, g: -rasorasa.m] sthita.h [k: sthita.m] | samatva.m [kh: samatva] sarvabhuute.su samalo.s.taa"smakaa~ncanam || 1-338 || tena tatsamataa.m [k, g: ta.m samataa.m; kh: tatsamataa] yaati [k, g: yaanti] nirvikaarii sa ucyate [g: suducyate] | nirvikalpamanirde"sya.m [k, kh, g: -nirde"sya] pramaa.naatiitaga.h [kh: -tiitama.h] para.h || 1-339 || 17b kh] tena tatkara.na.m naasti svaruupastha.m [kh: -ruupasthas] svalak.sa.nam [kh: svalak.sa.na.h] | svabhaavagatisa.mcaarasvabhaavo.avyayamii"svara.h || 1-340 || na tasya kalpanaa proktaa yasya naama [k, kh, g: naama.m] mahadya"sa.h [g: -sa.h] | hira.nyagarbhavad j~neyo [k, g: hira.nyagarbhavij~neyo kh: hira.m.nyagarbhasma vij~neyo] yeneda.m vitata.m jagat || 1-341 || devyuvaaca sarvabhaavavinirmukta.m sarvali"ngairvivarjitam | advaite [k, g: -ta.m; kh: -ta] na dvitiiyo.asti katha.m sthaasyati ni"scala.h || 1-342 || "sriibhairava uvaaca [kh: * bhairava uvaaca] svaruupastha.m [g: ?] svaruupe.na sadaa sthaasyati "sobhane [kh: -te] | ni"scala.m tasya jaayeta na caalya.m caalyate kvacit || 1-343 || calanta.m aatmavij~naana.m [kh: -na] cittav.rttirapek.sayaa | yeneda.m puurita.m [g: -ta] sarva.m yogibhistadupaasyate [kh: -pasyate] || 1-344 || tapobhi.h [kh: tathaabhi.h] paa.thyate nitya.m yatra yaj~naistu [kh, g: yaj~nestu] yujyate | sa e.sa [kh: re.sa] neti [kh: riti] netyaatmaa [k, kh, g: naityaa-] bhage [k, g: sagau; kh: bhago] na hi sa jaayate || 1-345 || "siiryo na hi na "siiryete tenaitat samudaah.rtam | "sabda.h [k, kh, g: "sabda] spar"so [k, kh, g: spar"sa] raso ruupa.m [k, kh, g: ruupa] gandhatanmaatrameva [k, kh: -maatra eva; g: -tanamaatra eva] tu || 1-346 || ete sa.mgaa.h sm.rtaa [k, kh, g: sa.mgaa sm.rte] devi sa.msaarabhavakaara.nam [k, g: - tavakaara.naa.m] | sa.mgaadutpate [kh, g: sagaadutpadyate] kaama.m kaamaadarthaparigraha.h || 1-347 || parigrahaacca [k, kh, g: parigrahaa"sca] vaikalpa.m [kh: vaikalpa] tasmaat sa"nga.m vivarjayet | lokasa"nga.m parityajya "saastrasa"nga.m tathaiva ca || 1-348 || sarvasa"ngavinirmukto [g: -vinir * *?] gacchate padamuttamam [kh: padamavyaya.h] | $$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$ abhaava.m bhaavanaatiita.m [kh: bhaa.mvanaa-] bodhyabodhakavarjitam [k, g: bodha-] || 1-349 || 18a kh] 10a g] atiita.m tu bhavedeva [k, kh, g: bhavenaiva] prapa~ncaatiitagocaram | [cf. 10/118] kriyaakaara.nanirmukta.m hetutarkavivarjitam [kh: -ta.h] || 1-350 || yasyeda.m sthaasyate devi sa yaati parama.m padam | tasmin gato [k, g: gata] varaarohe naadho yaati kadaacana [kh: -na.h] || 1-351 || etat [kh, g: etan] tattvamaya.m [k, kh, g: tatvamayaa] devi ni.skala.m parama.m matam | naasya paratara.m [kh: -taara"n] ki~ncit tri.su loke.su vidyate || 1-352 || yasya citta.m sadaa bhraanta.m sarvabhuutaatmaka.m jagat | tanmanatva.m ca tasyaiva satya.m satya.m na sa.m"saya.h || 1-353 || devyuvaaca vaamadak.si.namaarge tu siddhaante ca sure"svara [k, kh, g: -ra.h] | sthuulasuuk.smapara"scaiva trividhastu [k: vividhastu] prakiirtita.h || 1-354 || dhyaanadhaara.nasa.myukto yogamantrakriyaanvita.h | siddhirmuktirbhavet te.saa.m naanye.saa.m tu kadaacana [kh, g: -na.h] || 1-355 || $$$$ notpattistu bhaved yatra na sthitistu katha.m ca tat [kh: na.h; g: * t] | na hi sa.mhaaramityukto [k, g: sa.msaara-; kh: sa.mghaaramityuktau] vaa"nmayasya jagannidhe.h || 1- 356 || satya.m satya.m puna.h [kh: puna] satya.m tantre [kh: tatre] tantre [kh: tatre] tvayaa k.rtam | naasti satya.m mahaadeva [kh: -deve] yat tvayaa paribhaa.sitam || 1-357 || bhairava uvaaca siddhagandharvayoginyo yak.saraak.sasapannagaa.h | te.saa.m madhye tvayaa cokta.m naastisatya.m mama priye || 1-358 || adya citta.m mayaa j~naata.m duraaraadhya.m tvadiiyakam | manyase kathita.m naiva p.rcchase ca puna.h puna.h || 1-359 || tathaapi kathayi.syaami ni"scayena [g: -.na] "s.r.nu [g: s.r.nu] priye | 18b kh] yathaa [k, g: ye.saa.m] "sa"nkitasa.mdehaastathaa [k: sa.mkitasa.mdeto-; kh, g: sa.mkitasa.mketaa] te kathayaamyaham || 1-360 || yat tat tattva.m para.m "saanta.m acintya.m [k, kh, g: acintya] nira.nuplavam | sthuulasuuk.smaparatvena [kh: -paratatvena] ta.m tattva.m kathita.m mayaa || 1-361 || ta.m tattva.m sarvavastuunaa.m prasuutirnirnimittikaa [k: nirnime.sajaa] | atyuktiriti [k: atyuktairini; g: atyuktariti] cedatra [k: te da"sa; kh: cedabha] prasuutistadgu.naatmikaa || 1-362 || kaa.s.thavat sa paro devastathaa [k: devo] caatmaa layaatmaka.h [kh: layaakaka.h] | ubhayorapi saamaanye [kh: samaanye] ko.atra sa.msara.ne prabhu.h || 1-363 || sa layaat kathamutpatti.h [kh, g: -utpatti] samalaa ca tathaatmana.h | aprabho.h [g: -bho] svata eveti yuktirbaahyaa [kh: yuktivaahyaa] mataantaraat [kh: mataantara.m] || 1- 364 || purya.s.takavinirmuktaat [k, kh, g: -muktaa] kaara.naatiitagocaraat [k, g: -tiidgocaraa; kh: -tiitagocara] | vaacyavaacakasa.mbandhaavyatiriktaniranvayaat [k, kh, g: -sa.mba.mndhaa.m-] || 1-365 || sarvaprapa~ncarahitaad indriyaatiitagocaraat | paratattvaat [k, kh, g: -tatvaa] samudbhuuti.h [k, kh, g: samudbhuuti] svabhaavaaditi gamyate || 1-366 || vriihya"nkuraat [k, kh: -raa; g: vriik.rkuraa] tathaa vriihii kodravaat kodravasya tu | utpattirna paraat tattvaat [k, g: utpatti na paraatatvaa; kh: utpattimaparaatatvaa] parasya paramaatmanaa || 1-367 || nirbiijaa biijavatsuuti.h [kh: biijo-] katha.m sadasadaatmikaa [k, kh, g: -kaa.m] | caturgu.nasamopetaa tadgu.naatiitagocaraa [k, kh, g: -raat] || 1-368 || $$$$$$$ anaadinidhano hyaatmaa karma caanaadisa.mmatam [k: karmacaanaadvisa.mmatam; kh: karmacaanaadisamanta.m; g: karmacaanaadisammata] | 10bg] "sakti"sca pa~ncabhuutaani kimatra paris.rjyate [kh: paris.rjate] || 1-369 || parasparaa"srayaa suuti.h katha.m nityatvamaapnuyaat | 19a kh] parastato prasiddhatvaadanitya iti i.syate [k, kh, g: ri.syate] || 1-370 || 8a] anekayonisambandhastatprapa~ncaat [kh: -yaanisambandhastatprapanca"sat] pravatate | katha.m [kh: katha] prapa~ncahiino.api gamyate tattvadar"sibhi.h || 1-371 || acintya"scaaprameya"sca [kh: -prameya"sva] cintaahiinastathaa para.h | prahii.naa"se.sado.saatmaa katha.m [kh: katha] buddhvaa [kh: buddha.h; g: vudhva.h] prabodhaka.h || 1-372 || aakaa"sasya gu.na.h [kh, g: gu.na] "sabdastasya sotprek.sikaa [g: soprekaa] "sruti.h [k: stuti.h; g: sruti.h] | yadyeva [k, kh, g: tathaiva] paratattva.m [k, kh, g: -tatvaa] tu graahyaananda.h [k, kh, g: -nanda] katha.m bhavet || 1-373 || aj~no [k: aaj~no; kh: aj~na; g: aaj~naa] nitya.h pa"su"scaatmaa [kh: pa"suncaatmaa] "sivo.anya.h [k, kh, g: "sivonya] sm.rtigocara.h | katha.m ca j~naayate tena nirupaayo nira~njana.h || 1-374 || aagama"scedupaayo.asti [g: -yasti] nirupaayak.satirbhavet | saupaaya"sca katha.m devo vaagak.saatiitagocara.h [k: -k.syaatiita-; kh: vaak.syaathaa- ; g: vaak.syathaa-] || 1-375 || upaaya.h [k, kh, g: upaaya] sa manaagamyo [k, kh, g: manaa-] mana"scendriyasa.mj~naka.h | indriyaatiitataa tasmin katha.m [kh, g: katha] sa.mbhavate prabho.h || 1-376 || kara.nairya.h [kh: kara.naiya.h] paricchedya.h [g: -cchedya] sthuula.h sa ca vina"svara.h [kh: vinekhara.h] | yo.avinaa"sii [k, g: yaa-] katha.m deva.h paramaatmaa bhavi.syati || 1-377 || sa.mvitti"scet pare tattve sa.mvitti.h [k, g: sa.mvitti; kh: savitti] savikalpakaa [k, g: -kaa.h; kh: parikalpakaa.h] | nirvikalpe vikalpasya [kh: vikalpaasya] prave"sa.h [k, g: prave"sya] ki.m k.rto bhavet || 1-378 || buddho jina.h [k, g: jita.h] "sivo [k, g: sivo] hyaatmaa [k, g: dhaatmaa] vi.s.nurbrahmeti [k, g: vi.s.nu-] vaacaka.h | naamni [g: namni] vipratipattistu upaasye.aj~na.h [k: upasthita.h; kh: upaasyej~naa.h; g: upaasyej~naya.h] katha.m bhavet || 1-379 || 19b kh] vi.se.na muurcchito yastu nirvikalpastathaa [k, g: nirvikalpestathaa] bhave | garbhavaase susupta"sca bhidyamaana"sca [kh: s.ryamaa.na"sca] paadapa.h [kh: paadaya.h] || 1-380 || muktiraadau bhavet te.saamitare.saa.m tu sa.m"saya.h | ko jaanaati vikalpasya vinaa"so naasti vaa na vaa || 1-381 || kasmaat katha.m kadaa kasya kena ka.h kva [g: kra] prati.s.thita.h [kh: pratiprati.sthita.h; g: prati.s.tita.h] | iti "saktya.h [k, g: vaktryo; kh: "saktyo] na yad [k: na sad; kh: naayad] vaktu.m [k, kh, g: vaktra.m] "sa"sa"s.r"ngastu [k, kh: -"s.r"ngasya; g: sasas.r"gasya] kevalam || 1-382 || "s.r"ngo.apyasti "sa"so.apyasti [g: sasopyasti] p.rthaganyatra [kh: p.rthaga.mnyatra] dar"sanaat | sa.mbandho naiva "s.r"nge.na abhaavaaccha"samastake [g: -samastake] || 1-383 || indriyaa.naa.m ca cittasya parasparavirodhinaa | kadaacinna [k: kadaacit tat; kh: kadaacin; g: dhitakadaacitat] kvacid d.r.s.ta.h sa.mbandha.h [k, g: sambandha] paramaatmanaa || 1-384 || durvij~neyastadaasau [k: durvij~neyaistadaadau; kh, g: durvij~neyet tadaadau] tu yadi j~naata.h kadaacana [kh, g: kadaacana.h] | calatvaanna sthira.m citta.m tatra mukti.h katha.m bhavet || 1-385 || j~naana.m maana.m [k, kh, g: yaana.m] tathaa sadya.m trividha.m paripa"syate [k, kh: -pu.syate; g: piri.syate] | sarvaj~nasya [kh: sarvaj~naasya] jagat sarva.m [kh: sarva] j~naanenaitat prasuuyate || 1-386 || atiindriyamacintya.m ca ni.sprapa~ncaatmalak.sa.nam | susuuk.sma"sivanaathasya j~naanaatmavapuri.syate [k, g: j~naatma"scapuri.syate] || 1-387 || yenaatmaa [k, kh, g: yonaa-] jaatadehastu [kh: jata-] balavaan priyadar"sana.h | dar"sayitvaatmano dharma.m [k: -tmamanodharma.m; kh, g: -tmamanodharma] svecchayaa yaati [k, g: yaanti; kh: yaattita] tatpadam || 1-388 || 11a g] k.sa.naat sa d.r"syate ruupa.m k.sa.naajj~naane [kh, g: k.sa.naa j~naane] praliiyate | yaatiipsita.m prak.rtyaiva [k, kh, g: prak.rtyeta] tena sadya.h prakiirtita.h || 1-389 || chitvaa bhittvaapi muulaani na tatra phaladar"sanam | akasmaad d.r"syate tacca parecchaatatsamudbhava.h || 1-390 || biijaad v.rk.sastato biijaa [k, kh, g: biijaa] v.rk.saadanyonyasa.mbhava.h [k: v.rk.saadanyo * sa.mbhava.h] | svabhaavenaiva cotpattiranaadinidhanaatmikaa || 1-391 || phalaanta.m cuutav.rk.sasya bhramaraa.naa.m pradar"sanam | aamalaa naanyav.rk.se.su naasti biijaparamparaa || 1-392 || bhuumau jaale tathaakaa"se virodhotpattidar"sanaat | niyatotpattirapyatra "suunyaat suuti.h [k, kh, g: suuti] prasaadhayet || 1-393 || svena svena hi ruupe.na vipariite na sa.mbhava.h [k, kh, g: -vaa] | bhuvane"sena [kh, g: -sena] cotpadyastenaiva niyama.h [g: niyama] k.rta.h || 1-394 || j~naatvaa nirvi.sayo yastu nirvikalpo vidyaadhinaa | muurcchito.aj~na.h [k, kh, g: -j~naa.h] katha.m mukta.h sa.msaarii sa.msaratyasau [k, g: sa.msara.mnyasau; kh: "sa.m-] || 1-395 || g.rhasa.msaaravaasasya vikalpa.h savikalpaka.h | g.rhastha.h sa.mbhavatyaatmaa [k, g: -taatmaa; k, kh, g: + na] ku.tumbii tadanantara.h || 1-396 || manobuddhiraha.mkaaracittaanaa.m [k, kh: cittanaa *, g: -cittadaa *] yatra sa.mk.saya.h | 8b] ta.m tattva.m [kh: tatva] sarvasiddhiinaa.m [kh: * * siddhinaa.m] nilaya.m na vina"svaram || 1-397 || nirasto [k, kh, g: nirasta] bhaavanaasa"nga.h [k, kh, g: -sa"nga] sa.msaarocchittikaaraka.h | yasya bhaavasvabhaavena niiyate tatpadasya tu || 1-398 || aha.mkaaro vibuddho tu buddhirmanasi tanmaya.h [k, kh, g: tanmana.h] | citraacitra.m [k, kh, g: citrocitra.m] laya.m [g: layo] yaavat taavat tat [k, taatatra; kh: taanata?; g: taavat taavatta] parama.m padam || 1-399 || sa.msaara.h savituryaaga"scandrayaagastathaapara.h [kh: savituryaga.h"scandra-; g: - yaagatathaapara.h] | ubhau yasmaat tatastasyaavi.s.ti.h [k, kh, g: tasmaava.s.to] vij~naanasaagare || 1-400 || na sa.msaaro na nirvaa.na.m manyate tattvadar"sina.h | katha.m te.saa.m mana.h "siighra.m calitvaa yaati tatpadam [g: tatpada.h] || 1-401 || vaayuryathaa [k, kh, g: vaayu.m yathaa] calitvaa tu muktvaakaa"sa.m sa [k, kh, g: na] gacchati | tathaiva yoginaa.m citta.m muktvaa [k, kh: muktaa] tattva.m tu [k, kh, g: na] gacchati || 1-402 || mana"sca calanaatmaa [k, kh: mana"scalata.m; g: mana"scalata; k: -caatmaa] tu calana.m [kh: navana.m] tasya tena ca | tasya naa"sa.h [kh, g: naa"so] katha.m hyaatmaacalo bhavati ni"scala.h || 1-403 || va~ncitaa [k, g: -kaa] svena cittena karmayogarataa naraa.h | nirbuddhiyogataatparyaanmucyante [kh: -ddhiyorgataatparyaat-; g: -tparyaat-] naatra sa.m"saya.h || 1- 404 || aalambena gata.m [g: gata] j~neya.m niyataarthaaspada.m [k: j~naaturayanaartha.mspada.m; kh: j~neya.m niyata ?spada.m; g: j~naana.mniyataarthespada.m] bhavet | sarvaalambanasa.mstha.m tu tadviveka.m ca [k, kh, g: vivekaa"sca] sarvadaa [k, kh, g: -da.m] || 1-405 || paramaarthaparij~naana.m graha.naasaktacetasaam [k, kh, g: graha.naa"sakta-] | aalambanagata.m j~naana.m baalaanaa.m tadudaah.rtam || 1-406 || aalambanak.saya.m [k, kh, g: aalamvanaa-] yaavad bhuuya.h kaalaava"se.sikaan [kh: ?; g: vase-] | j~naana.m vive jitendriya.h? [g: vivevitas] samyak sarvasiddhipada.m bhavet || 1-407 || [kh: ?] paramaarthaparij~naana.m graha.naanandacetasa.h | yogina.h paramaarthena sarvaj~natve udaah.rtaa.h || 1-408 || 11b g] avibhaavitasa.mbaddhaa hyavasthaa saa paraa sm.rtaa [kh: -ta.h; g: -taa.h] | pare.naiveha sa.mbaddhaa muktire.saa.m tathaapi saa || 1-409 || sambandha.h sukhadu.hkhaatmaa dravyendriyasamudbhava.h | 21a kh] sa.ms.rti.h [g: sa.ms.rti] sukhadu.hkhatvaadaabhyaa.m [k: sukulaayatvaadaabhyaa.m; kh: sukulaayatvaadaabhyaa; g: sakathaayatvaadaabhyaa.m] tyakta.h sa [k; tyaktasya; kh, g: tyaktasa] muktavaan [k: muktataa] || 1-410 || nirmalo.api layaasakta.h [k: -"saktyaa; kh, g: -"sakta.h] salaya.h [k: salayaa.m; kh: salaya] samala.h [k: sa.mmala.h; kh, g: samala] sm.rta.h | asvastha.h [k: akaarya.h; kh: asvastha; g: amvestha.h] sa.msaratyaatmaa svastho mukta.h prakiirtita.h || 1-411 || sanimitta.m ca vij~naana.m [k: vij~naana] anitya.m [k: sa.mnitya.m; kh: manitaa.m; g: sanitya.m] caanyabaadhanaat [kh: caanvaarddhanaat] | nirnimitta.m ca [k: nirnimitta] nitya.m ca [k: pratij~naana.m] vij~naana.m muktireva saa || 1-412 || ta.m j~naana.m saa paraavasthaa saa mukti.h [kh, g: muktis] saa ca sa.mgati.h [k, kh, g: -gati] | nirnimittamida.m [g: * * *?ttamida.m] j~naana.m sarvamasmaat pravartate || 1-413 || nirnimittatvamasyaiva tasmaat [kh: susmaat; g: asmaat] s.r.s.tipravartanam [kh: pravartata.h] | na [kh: sa] nirodha.h [kh, g: nirodhas] sadaa yasmaat [kh: yasyaat] pratyak.se.na tu [k: * * * * * * *; kh: pratyak.sa.naan; g: pratyak.senaa tu] bhuuyate || 1-414 || yadiindriyaparicchinna.m [k, kh, g: -cchinna] tattva.m yadi bhavi.syati | sarve tattvavido jaataa guru.naanyena [g: guru.naa.mnyena] ki.m tadaa || 1-415 || indriyairupalabdha.m [k: indriyerupalabdha.m; g: indriyairuupananda.m] yat tat tattva.m na bhaved yadi | tadaastisvasya [k, g: tadastitvasya] vaktavya.m pramaa.na.m kimata.h param || 1-416 || cak.suraadiparicchinna.m yat sthuula.m tad vina"svaram [k: gira.h svaram; kh, g: vina.h svaram] | tena vij~naatamaatre.na katha.m tattvavido bhavet [k, g: -vidurbhavet; kh: vidubhavet]|| 417 || sthuulasya [k: sthuulasasyaa; kh, g: sthulasya] yaa [k: saa] paraa ko.ti.h ko.timuktaa ca saa [k: muktaalayaa; kh, g: muktaa ca yaa] paraa [k: paraa.m] | anayorantara.m [k: -nantara.m] ki~ncit susuuk.smamapi vidyate [k, g: susuuk.smasvividyate] || 1-418 || naandha.h pa"syati ruupaa.ni anyacittastathaiva ca | smaritavyaabhicaaritvaat samudaayo.api naastyata.h [k, g: baahyata.h] || 1-419 || na cak.su.h pa"syate ruupa.m na mana.h samudaayaka.h | etaddhi [kh, g: etadvi] parama.m guha.m [k: parama.m * * ?; kh: parama guha] yatra liino na [k: yacchatiiniira; kh: yatra liiko na] gaahate || 1-420 || ki~ncit prak.sipate [k, g: yak.sipate] tasmin [k: saasmi; kh: k.sipatasmi.m; g: -naasmin] naapareyamata.h [k: * pureyamaya.h] param [k: paraa] | 21b kh] vipariita.m tu ta.m pa"syed vipariitamaninditam || 1-421 || sarvakaarakabhedena sthito hyeko [k: hyeka.m] mahe"svara.h [k: mahe"svara; kh, g: made"svara.h] | naiva [g: ava] kaarakabhedena bhinnaruupatvamaapnuyaat || 1-422 || yena ruupe.na sa.mgraahastenaiva [k: sa.msaaraara-] paramaarthata.h | graahakatvamavaapnoti kulajaa [k, g: kulejaa] gatiriid.r"sii || 1-423 || advayo.atha parij~naanaat pradhvastaa"se.sakalma.sa.h [k: puddhanya-; kh: pradbhataa-; g: praddhataa-] | nirmala.m ni"scala.m caiva nirvaatag.rhadiipavat [k, kh: niyati-; g: nivaata-] || 1-424 || 9a] praaktanecchaava"saat [k: praak.rtecchaavasaat; g: proktenecchaa-] samyag gataa [k: tasya t.rtiiyaa.m; kh: sa.mmyag gataa] bhogena sa.mpadaa [k: riitasampadaa.m] | bhunakti [kh: bhuvaktis; g: bhuktimukti] sarvasiddhiini pararuupo.api [kh: -si] sarvaga.h || 1-425 || na sthita.m na m.rta.m tasmaan na jaata.m [k: j~naana.m] na tirask.rtam | vastu [kh: vatsva] vaktavyaruupe.na [k: vaktavya.m] paramaarthena sa.msthita.h [k: -tau; kh, g: -taa.h] || 1-426 || yadaa jaata.m [k: yat k.rpaa tat; kh: vahaa jaata.m; g: yanna jaata.m] katha.m naasti [kh, g: kathanna caasti] yadi naasti katha.m sthiti.h | asthitasya katha.m naa"sa.m parasparavirodhita.h [k, g: -taa.h; kh: -dhataa] || 1-427 || yanna.s.ta.m [g: ?] tasya cotpattiryasyotpatti.h sthiti.h sthitaa [k, kh, g: -tti sthiti sthitaa.h] | 12a g] asthitistasya [k, kh, g: pasthiti tasya] naa"soktaa [k: vaa"saakto ?; kh, g: naa"sokto] naatra ki~ncid virodhanam [k: vi"se.sataa ?; kh, g: ka"scid virodhanaa] || 1-428 || na kaarya.m kasya vij~naana.m kaara.na.m vaapi kasyacit | ubhayorekavadbhaavo [k: ubhayonaikavadbhavaa; kh: ubhayonekavat bhaavaa; g: ubhayonaikavadbhaavaa] na kaarya.m [g: kaarya] naiva kaara.nam || 1-429 || vyavahaaro.atha yatraiva [k: -raathamantraika; kh: -raathamantraiva; g: ?] j~naana.m j~neya.m [k, kh, g: j~neya] svabhaavata.h | saapek.satvaat tato na.s.ta avaacyatvena sa.msthita.h [g: ?] || 1-430 || laukiko vyavahaaro.aya.m [k: taptak.rtbhaasvaranaroya.m; g: ?] sadaa vaacyasya [k: "sataavak.sa; kh: * vaa .tadaa; g: * * ?vak.sa] gocare [kh: gocara.m] | ni.sprapa~nce [k: vidyaaparo; g: * * ?pa"ce] katha.m caatra vaa"nmano na pravartate || 1-431 || 22a kh] yoginyo [k, kh, g: yoginyaa] vyavahaaro.ayamatra [k, g: -haaro.aya.m ma.mtra; kh: vyava * roya.m ma.mtra] sa.mgiiyate puna.h | naadhikaaro.atra lokasya [k, g: -va lokasya] rathyaamadhye [k, kh, g: -madhya] pravartate || 1-432 || brahmaa [g: ?] vi.s.nau [k, kh, g: vi.s.nus] tathaa vi.s.nu rudre rudro.api ce"svare [kh: -svarai.m; g: * * * ?] | ii"svaro.api "sive [k, kh, g: "sivo] so.api paramaatmani sa.msthita.h || 1-433 || tadaa tat parama.m guhya.m tadaa tat parama.m padam | [g: ?] praamaa.nikavacoyuktyaa [g: * * * *? vaco * * ?] yatra [k: putra.m; g: ?] baadho na [k: caadhaara; g: ?] vidyate || 1-434 || indriyaarthotthita.m j~naana.m pratyak.samiti gamyate | anumaana.m [g: ?] ca [g: ?] tatpuurva.m [g: * puurva.m] katha.m tatra tayorgati.h [k, kh, g: tayorgati] || 1-435 || graamaad graamaantara.m gacchet madhyade"sa.m yathaa tyajet | tathaiva devataatyaagaat kramaat tatpadamaapnuyaat || 1-436 || [g: ?] upaaya.m [kh: upaaya] yadgurorvaakya.m [kh: -vaakya] tatpadaavaaptilak.sa.nam | [g: ?] pramaa.na.m [kh: pramaa.na] yoginaameva [kh: -e.sa] cak.su.saadyutthita.m [kh: cak.suraadutthi] na hi || 1-437 || [g: ?] eva.m te [k: manante; g: ?] kathita.m devi rahasya.m [kh: -sya; g: rahasyas] paramaadbhutam | naasya paratara.m ki~ncinmok.sasyaiva tu saadhanam || 1-438 || $$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$ devyuvaaca bindustha.m caiva naadastha.m caarastha.m caadhva.sa.tkagam [k, g: caadhva.sa.tkaraam; kh: vaadhva.sa.tkaraam] | "saktyuccaaragata.m caanya.m kaara.natyaagakaalagam [kh: - * laga.m] || 1-439 || [g: ?] "suunyabhaavagata.m "sa.mbho "saktistha.m [k, kh, g: -stho] h.rdi sa.msthitam | [g: ?] svaruupastha.m vi"se.se.na tat sarvamavataaritam || 1-440 || [g: ?] saa.mprata.m var.nasa.mstha.m tu yathaa bhavati tat katham | [g: ?] bhairava uvaaca var.nastha.m kathayi.syaami "s.r.nu.svaayatalocane || 1-441 || 22b kh] maat.rkaa trayacakrasthaa [kh: tuya-] j~naatavyaa tu vipa"scitai.h | ete [g: yena] svaraa.h samaakhyaataa.h [k, kh, g: svaraa samaakhyaataa] .so.da"saite [k, g: .so.da"sete] mahaanilaa.h || 1-442 || ta.m cakra.m [k, g: tatrastha.m] .so.da"saara.m tu agnivaatena diipitam | [g: ?] kar.nikaayaa.m sthitaa"scetaa.h "saktiyuktaastu [k, kh, g: -kaayaa sthita"scetaa "saktiyuktastu] suvrate || 1-443 || [g: ?] "saraddiipa"sikhaakaaraa [k, kh, g: "sara-] nirgataa vyomapa~ncake | [g: ?] dvaada"saante punardevi [g: ?] jvalan ta.m [g: ?] bhaaskara.m [g: ?] yathaa || 1-444 || tatra liinaa tu saa "saktiramanaskaa [kh: -ramamaskaa] manonmanii | nimi.sa.m [g: ?] yaavad [k, kh, g: yaava] deve"si ti.s.thate saadhakottama.h || 1-445 || taavat [kh, g: taava] stobho bhavet k.sipra.m [kh: k.sipra] mudraabandha.m [kh: -dha] tvanekadhaa | bhaa.saa [k, g: bhaa.saa.m; kh: bhaa.saa.m"s] ca vividhaakaaraa [k, g: -raa.m] dharma"saastraa.nyanekadhaa [kh, g: -"saastraanya-] || 1-446 || vedaadisarva"saastraa.ni udgaahayati [k: udgraahayati; g: ?] tatk.sa.naat [g: ?] | 12b g] atiitaanaagata.m caiva p.r.s.to.asau kathayatyapi || 1-447 || utpatet [k, kh, g: utpate] gaganaabhogaa.m [k, g: gagana.mbhogaa; kh, g: gaganaa.mbhogaa] vidyaadharapatirbhavet | napu.msakaga.na.m tyaktvaa dvaada"saaramudaah.rtam || 1-448 || dvaatri.m"sadvar.nasa.myogaat [k, kh, g: -yogaa] mahaacakra.m prakiirtitam | eva.m tu maat.rkaa.h sarvaa.h [k, kh, g: maat.rkaa sarvaa] cakratrayamupaagataa.h || 1-449 || dvaada"saara.m h.rdi [kh, g: h.rdit] madhye tatra [kh, g: tantra] "suuryo [k: "suunyo] vyavasthita.h | taaluke .so.da"saara.m tu yatra [k, kh, g: yacca] saa am.rtaavahaa || 1-450 || [g: ?] mastake sarvavar.naatmaa dvaatri.m"saddalasa.myuta.h [k, kh, g: dvaatri.m"sa-] | 9b] h.rccakre udbhavo j~neyo [kh: j~neyaa] vi"sle.so vedhacakraga.h || 1-451 || layastu "siracakrastho j~naatavyo viditaatmabhi.h | graha.na.m [kh: -.na; g: prada.na.m] naabhide"sastha.m [g: natide-] sattvaanaa.m ka.n.thamaa"sritam [kh: katha.mmaa-] || 1-452 || 23a kh] yogastatra [k, kh, g: yoga tatra] punardevi laye [laya.m] caiva niraamaye | eva.m j~naatvaa varaarohe yojayecchaa"svate pade || 1-453 || aatmatattva.m h.rdistha.m tu vidyaa lambakamaa"sritaa | [g: ?] "sivatattva.m layastha.m tu brahmarandhragata.m priye || 1-454 || "saktistha.m kathita.m [kh: -ta.h] puurva.m adhvaane [g: ?] tu yathaa sthitam [k, kh, g: sthita.h] | saa.mprata.m bhuvanii"sastho [k, g: -sastho; kh: -"sasthau] yathaa te kathayaamyaham || 1-455 || ekaika.m tu yathaa var.na.m "saktistha.m [kh: -"stha] bhavate priye | cakramaalaagata.m tuur.na.m [kh: -.naa] mantrasiddhirjigii.si.naam [kh: -jigiir.si.na.m] || 1-456 || tat tathaa kathayi.syaami bhuvanii"saa yathaa sthitaa.h | [g: ?] sve [g: ?] sve [g: ?] var.naadhikaare.na [g: ?] vyaaptiste.saa.m [g: ? te.saa.m] yathaarthata.h || 1-457 || vyaapakatva.m ca deve"si sa.mcaara.m [k, g: sa.msaare; kh: sa.mcaara] ca ata.h "s.r.nu | aatmavidyaa "siva"scaiva tattvatrayavibhaaga"sa.h [g: -sa.h] || 1-458 || kaara.naanaa.m tathaa tyaaga.m var.ne var.ne yathaa sthitam | agnisuuryaakhyacandraakhyaa [k, kh, g: -khya] ye cakraa.h [kh: cakraa] praak prakiirtitaa.h [g: ?] || 1- 459 || yoginyo vyaapakaaste.saa.m p.rthak sa.msthaa yathaa "s.r.nu [kh: "s.r.nu.h] | [g: ?] jvalinii jvaalinii jvaalaa tejasaa tejavarcasaa || 1-460 || [g: ?] tejorminyaa tathaa tejaa tejovatyaa [k, g: tejavatyaa; kh: tejaavatyaa] tamopahaa [k: nagaapahaa; g: ?] | tejonidhi.h [k: bhedau nidhi.h; kh: tejaanidhis; g: * *? nidhis] samaakhyaataa yoginyastvagnicakragaa.h || 1-461 || sa.mharanti [g: ?] jagatsarva.m kaalaagnivapu.sodbhavaa.h [k, kh, g: kaalaagnir-] | suuryacakrasamudbhuutaa [k, kh, g: -to] yoginya.h saa.mprata.m "s.r.nu [kh, g: "s.r.nu.h] || 1-462 || 23b kh] suuryaa [k, kh, g: suurya] suuryavataa [k: suuryava-; g: ?] kaantaa svadhaa svasti.h [k, kh, g: svasti] sudhaa [kh: svadhaa; g: ?] tathaa [g: ?] | sumanaa [k: suguraa ?; g: ?] conmanaa [g: ?] kaantaa [g: ?] "saa"svatii [g: ?] ca tathaaparaa || 1-463 || sa.mvartaa [k, g: sa.mvarttii; kh: sa.mvartaa] sa.mharii [k, kh, g: su.mharii] caiva yoginya.h suuryacakragaa.h | dvitiiyaavara.ne j~neyaa t.rtiiye kathayaami te || 1-464 || "sa"sinii "saa"svatii [g: svaasvatii] "saantaa sevanii ca [kh: *] "sa"siprabhaa [kh: "sa"siniprabhaa] | "siitaa "siitavahaa kaantaa p.rthvii ca priyakaarikaa [k, kh, g: -kaa.h] || 1-465 || p.rthivii paarthivii priitaa k.sobha.nii k.subhitaak.sayaa | [g: ?] somacakre [kh: somaacakre; g: ?] samaakhyaataa.h [k, kh: -taa; g: ?] s.r.s.testu [g: ?] sthitikaarikaa.h || 1-466 || 13a g] cakre [k, g: cakra] cakre tu dra.s.tavyaa [g: dra *?vyaa] bhuvane"sapade [k, kh: -"saapade; g: - saapade] sthitaa.h | krii.danti bhuvane"saanaa.m yogibhi.h [kh, g: yogibhis] saha caacyutaa.h || 1-467 || rudra"sakti.h [kh: -"saktir; g: -"sakti] varaarohe ye rudraa yogibhi.h saha [g: saha.h] | te.saa.m sa.mkhyaa na vidyeta [kh: vidyaite] bhedena suranaayike || 1-468 || somasuuryavibhaagena ko.tiko.tivibhaaga"sa.h [g: -sa.h] | krii.danti tatra te sarve utpattisthitikaarakaa.h || 1-469 || ekaikaa [k, kh, g: ekaika.m] tu yathaa khyaataa cakre cakre yathaa sthitaa [k, kh, g: sthitaa.h] | vyaaptiste.saa.m [k, kh: vyaapti te.saa.m; g: vyaapti te.saa] mayaa proktaa kaulikii tu samaasata.h || 1- 470 || akaaraadi sm.rtaa"scakraa.h [k, g: sm.rtaa-; kh: sm.rtaas-] k.sakaaraantaavasaanikaa.h [k, g: - vasaarikaa.h] | pa~ncaa"sacakraa evoktaa yairvyaaptamakhila.m [k, kh, g: yair-] jagat || 1-471 || sarve te "saktimadhyasthaa.h [k, kh, g: -sthaa] j~naatavyaastu varaanane | 24a kh] na tairvinaa [kh: taivinaa] bhavenmantro [k, g: mantraa; kh: bhavaimantraa] d.r.s.taad.r.s.taarthasaadhane || 1-472 || ekaika.m [kh: ekaika] var.namuccaarya svarairdvaada"sabheditam | anilaanalasa.myukta.m [k, g: alinaanila-; kh: anilaanila-] bindunaa samala.mk.rtam || 1-473 || aatma"sakti"sivaan tatra [k, kh, g: -"sivastatra] tejoruupaan [k: -ruupa.m; kh: te * ruupa; g: tejoruupa] vicintayet | loliibhuutamida.m sarva.m "saktisthaane laya.m gatam [k, kh, g: gata.h] || 1-474 || sphuratkira.nasa.mkaa"sa.m [kh: -tkira.naa-] vidyutko.tisamujjvalam | uditaarkakaraabhaasa.m [kh: uditaarkaraaga-] k.sayaak.sayavivarjitam || 1-475 || yadaa tallayataa.m yaati [kh: yaanti] kaalaj~naana.m tadaa bhavet | sadaa"sivapadaavastha.m [kh: -tha] pa"syate divyacak.su.saa || 1-476 || .sa.dvidhaadhvaa [k: -yaa; kh: -vvaa; g: * ?] mahaadevi [g: ?] bhuvanaadya.m [k: bhuvanaadhas; kh: bhuvanaadyas; g: ?] tathaa priye | 10a] adha.hstha.h [k, kh, g: adhastho] pa"syate sarvamasya cakraprabhaavata.h || 1-477 || .sa.nmaasaadutpatet [k, kh, g: -dutpate] k.sipra.m satyameva na sa.m"saya.h | etaccakra.m mahaagauri naakhyaata.m kasyacinmayaa || 1-478 || tava devi samaakhyaata.m [kh: -taa.m] satya.m satya.m na sa.m"saya.h | guhyaad [k, kh, g: guhyaa] guhyatara.m guhya.m gopitavya.m varaanane || 1-479 || naa"si.syaaya pradaatavya.m naaputraaya kadaacana | anya"saastrarataa [g: ?] ye [g: ?] ca [g: ?] kapa.tavratadhaari.na.h [g: ?] || 1-480 || anyadevataabhaktaa ye [k: anyadevatabhaktyaa pa; kh: anyayedevatabhaktyaa paa; g: anyadevatak.rtyaa pa] "sa.thakriyaastathaabhuutaa.h [k: "satokliiyaa bhuutaa.h; kh: .saa.nakliiyaa bhuutaa.h; g: "sadhokliiyaa bhuutaa.h] | .dambhakau.tilyanirataa advaitaacaaraduu.sakaa.h || 1-481 || etai"scaiva mahaado.sairye [g: -do.sai] yuktaa varavar.nini | na te.saa.m daapayejj~naana.m [k: -jaana.m] kaulika.m gu.navattaram [k, g: gura-; kh: gu * vantara.mra.m] || 1-482 || 24b kh] pramaadaad [k, kh: pramaataa; g: pramaadaa] dadate yastu tantraamnaaya.m [k, g: tatraa-] priyavrate [k, kh, g: priya.mvrate] | yoginiiga.namadhyastha.h pa"surevaatra saadhaka.h || 1-483 || upaasanna.m [kh: upaasanta.m; g: ?] yadaa "si.sya.m bhaktiyukta.m d.r.dhavratam | gurudevaagnibhakta"sca "sucivrataparaaya.nam || 1-484 || eva.m j~naatvaa varaarohe "si.sya.m [kh: "si.sya] caiva sulak.sa.nam [k, kh, g: vilak.sa.na.m] | diik.saakaale pariik.seta paa"sastobhaadikai.h kramaat || 1-485 || sa ca paatavi"se.se.na dvividha.h parikiirtita.h | purato var.nayi.sye.ahamuttamo madhyamottama.h || 1-486 || pariik.site tata.h "si.sye [k, g: "si.syai; kh: "si.syai] gurudevaagnisannidhau [kh: "si.syaigururdevaagni- ] | 13b g] samayaan "sraavayet ta.m ca [k: "sraavayeta~nca; kh: -"sraavayetat; g: "sraavaye tacca] ye ca "saastre pracoditaa.h || 1-487 || abhi.seka.m tato datvaa upade"sa.m samarpayet | yathaa eka.m tathaa sarve cakraa.h [k, g: cakraa] pa~ncaa"sa suvrate [kh: * vrate] || 1-488 || analaanilasa.myukta.m [k, kh, g: anilaanalasa.myuktaa.m] astavyastak.rtaanaghe [kh: astavya * k.rtonaghai] | sarvakarmakaraa.h proktaa yadaa yonisamiik.rtaa [kh: yolisa-] || 1-489 || maat.rkaa puujitaa yena tridhaa siddhirlabhatyasau | iti bhairava"srotasi mahaatantre vidyaapii.the saptako.tipramaa.ne "sriitantrasadbhaave pra"snayogaadhikaaro [g: prasna-] naama [g: naama.h] prathama.h pa.tala.h || 1 || devyuvaaca adya me sapala.m janma adya me saphala.m tapa.h | yena tva.m varado mahya.m kathita.m j~naanamuttamam || 2-1 || adyaapi sa.m"sayo naatha maat.rkaayaastu puujane | p.rthak cakravibhedena ni.h"sa.m"saya.h kara.m [kh: nissa.m"saya-; g: nisa.m"saya.h-] vada [kh: vada.h] || 2-2 || 25a kh] bhairava uvaaca "s.r.nu devi pravak.syaami maat.rkaayaastu puujanam | "sriika.n.tha prathama.m cakra.m bhedita.m dvaada"sasvarai.h || 2-3 || anulomavilomena "saktibiija.m tu vinyaset | ra~njayet [g: rajayet] padmagarbhe.na [kh: padyagarbhena] "saraddiipa"sikhopamam [k, kh, g: "saradiipa-] || 2-4 || cintayed [g: cintayet] h.rdaye devi kar.nikaantargatamume [kh: kar.nikaantarga * mume] | kadambagolakaakaara.m tu saaramiva"siikaram [kh: maa-] || 2-5 || ta.m d.r.s.tvaa tu para.m teja.m kaalaj~naana.m pravartate | a.nimaadigu.nai"svarya.m [g: a.nimaa.ni-] jaayate hyavicaarata.h || 2-6 || ananta.m tad [kh: ta] dvitiiya [kh: dvitiiya.m] syaat svarairdvaada"sabheditam [kh: -"samabhedita.m; g: svaradvaa-] | "saktibiijena [kh: -biijona] ta.m diipya.m dhyaana.m k.rtvaa tu puurvavat || 2-7 || suuk.sme.na [kh, g: suuk.smena] tu t.rtiiyaa ca trimuurtti.m tu caturthakam | care.sa.m pa~ncama.m j~neya.m uu .sa.s.tha.m tu nigadyate || 2-8 || .rkaare.na tu vij~neya.h saptama.m parikiirtitam [kh: ta.h] | .Rkaare.naiva deve"si a.s.tama.m tu vijaanata.h [k, g: -taa; kh: vinajaanataa] || 2-9 || .lkaare navama.m j~neya.m [kh: j~neya] .Lkaare da"sama.m vidu.h | ekaaraikaada"sa.m [kh, g: ekaare-] prokta.m dvaada"sa.m [k, kh, g: -"sai] kaarake.na [kh, g: -na] tu || 2- 10 || trayoda"sa.m tu yatprokta.m okaare.na tu suvrate | dvisaptama.m tu yatproktamau.mkaare.na [kh, g: -prokta.mmaukaa-] mahe"svari || 2-11 || pa~ncatrika.m tu yad devi a.mkaare.na vijaanata.h [kh: vij~naanata.h] | .so.da"sa.m tu varaarohe a.hkaare.na [kh: -.naa] prakiirtitam || 2-12 || 10b] 25b kh] ete cakre mahaadevi .so.da"saiva mahaadhvani.h | anyonyavalitaa.h [k, kh, g: -taa] caiva anilaanilabheditaa.h [k: -taa; kh: -seditaa; g: ?] || 2-13 || sarvasiddhikaraa.h [k, kh, g: -raa] proktaa.h [k, kh, g: proktaa] "saktimuktaa yadaa k.rtaa.h | kakaaraadi samaarabhya makaaraantaavasaanata.h || 2-14 || 14a g] ete cakraa mahaadevi pa~ncavi.m"sa [k, kh, g: -"sam] udaah.rtaa.h | te pravak.syaamyaha.m sarva.m paripaa.thyaa yathaasthitaa.h || 2-15 || kakaare.na tu prathama.m khakaare.na dvitiiyakam | gakaare.na tathaa devi t.rtiiya.m parikiirtitam || 2-16 || ghakaare.na caturtha.m tu "nakaare.na tu pa~ncamam | cakaare.na tathaa .sa.s.tha.m chakaare.naiva saptamam || 2-17 || jakaare.na tathaa devi a.s.tama.m parikiirtitam | jhakaare.na tu navama.m ~nakaare.na dvipa~ncakam || 2-18 || .takaare.na da"saika.m tu .thakaare dvaada"sa.m [g: -"sa] tathaa | .dakaare.na mahaadevi trayoda"sa.m [k, kh, g: -"sa] prakiirtitam [g: makiirtita.h] || 2-19 || dvisaptama.m tu vij~neya.m [kh: -ya] .dhakaare.na mahe"svari | tripa~ncama.m tu kathita.m .nakaare.na tu "sobhane [g: so-] || 2-20 || takaare .so.da"sa.m prokta.m thakaare da"sasaptamam | dakaare.naa.s.tada"sama.m [kh: dakaarai.naa.s.ta-] dhakaarekonavi.m"samam [g: -ko.na-] || 2-21 || nakaare vi.m"sama.m [kh: vi-] prokta.m pakaarenaikavi.m"samam | phakaare.naiva dvaavi.m"sa.m [g: -vi.msa.m] samaasaat parikiirtitam || 2-22 || trivi.m"sama.m tathaa devi bakaare.na prakiirtitam | 26a kh] bhakaare.na samaakhyaata.m caturvi.m"sa [kh: -"sa.m] tu "sobhane || 2-23 || makaare.na tu vij~neya.m pa~ncavi.m"samudaah.rtam | ete cakraa mahaagauri vi.m"sapa~ncaadhikaa [kh: vi"sa-] mataa.h [k, kh, g: mataa] || 2-24 || "saktyaante tu laya.m [kh: laya] gacched [g: gacche] dra.s.tavyaa de"sikena [kh: -tu] tu | aatmaa mana.m ca mantra.m ca "siva.h [k, kh: "siva; g: "sava] "saktistathaiva ca || 2-25 || loliibhuutamida.m sarva.m j~naatvaa siddhirna [kh: siddhinna; g: siddhina] sa.m"saya.h [kh: sa"sa.mya.h] | etat tadgrahamaakhyaata.m [kh: -vyaakhyaata] rudra"saktistu giiyate || 2-26 || naatmena [kh, g: naanyena] sad.r"sa.m [g: sadd.r"sa] j~naana.m tri.su loke.su vidyate | avadhuutapada.m devi unmana.m tu taducyate || 2-27 || niraacaarapadaavasthaa siddhyate naatra sa.m"saya.h | yakaaraa [kh: yakaara.m] tu samaarabhya k.sakaara.m yaavadeva hi || 2-28 || nava cakraa.h [k, g: cakraa; kh: cakraas] samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] sadya.hpratyayakaarakaa.h [k, kh, g: -kaa] | yakaare [kh: yakaare.na] prathama.m j~neya.m rephe.na [kh: rephena] tu dvitiiyakam || 2-29 || t.rtiiya.m [kh: t.rtiiyaka.m] tu lakaare.na [kh: -.na.h] vakaare.na caturthakam | pa~ncama.m tu "sakaare.na [g: sa-] .sakaare.naatha .sa.s.thakam || 2-30 || sakaare saptama.m j~neya.m hakaare.naiva caa.s.tamam [kh: caa.s.taka.m] | k.sakaare [kh: k.sakaare.na] navama.m [g: .navama.m] prokta.m samaasaat parikiirtitam || 2-31 || navavar.naadhikaare.na [g: -.nas] sadya.h pratyayakaarakaa.h | ekatraiva samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] catustri.m"samudaah.rtaa.h [k: -h.rtaa; kh: -h.rtaa.m; g: catutri.m"sa- -h.rtaa] || 2-32 || cakraa.naa.m tu samaasena vaa~nchitaarthaprasaadhakaa.h [k, g: vaa~nchitaarddha-] | catustri.m"saticakraa.naa.m [g: catustri.msa-] rudraa vai [g: vair] madhyasa.msthitaa.h || 2-33 || 26b kh] 14b g] bhairavaaste samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] svarairbhinnaa yadaa priye | "saktiyuktaastu [kh: -muktaastu] kartavyaa.h [k, kh, g: kartavyaa] cakramadhye niyojayet || 2-34 || rudraa.naa.m vaacakaa hrasvaa diirghaa yogii.su vaacakaa.h | te.saa.m naamaani vak.syaami bhairavaa [kh: bhairavaa.m] yogibhi.h [kh, g: -bhis] saha [g: saha.h] || 2- 35 || .okaarastukalohaarii [kh: .okaarastri] svabhaasyo [kh, g: svadhaasyo] bhasmaka.h prabhu.h | kalambaa revatii ghoraa bharii [kh, g: bha.tii] yogiihyahetikaa [g: yogisahetikaa] || 2-36 || darduraa ca samaakhyaataa yoginyo rudrasa.myutaa.h | kakaare tu samudbhuutaa j~naatavyaa siddhikaa.mk.si.nai.h || 2-37 || svadiipto gopati.h [k, kh, g: gopati] svaamii gomukho bhara.nastathaa | sarvaa.mgena [kh: sarvagana; g: sarva.mgena] samaayuktaa.h [k, kh, g: -yukto] .sa.dviire"saa.h [k, g: - viiresaa; kh: .sadviire"saa] prakiirtitaa.h || 2-38 || ka"nkaalii ko"nka.naa kolaa ca.n.damaata"ngi [kh: ca.n.daa-] jambhikaa | etaa.h khavar.naa [k, g: sa-] sa.mbhuutaa j~naatavyaa.h [k, kh, g: -vyaa] saadhakena tu [kh, g: tu.h]|| 39 || 11a] a"sivo dar"sako vi.s.nu .r.sabho muurtijo.anala.h | kolaa bhadanikaa [kh: bhahinikaa] caiva ce.tikaa karmakaarikaa.h || 2-40 || kau"salaa ca tathaivendrii gakaare tu samudbhavaa.h [k, kh, g: -vaa] | suuk.smanaama bhavo [kh: bhaavo] vaayu.h kaalo bhiima"sca kiirtita.h || 2-41 || goduhaa [k, kh, g: moduhaa] jha.n.tikaa caiva kaalii caa bhara.nii [kh: thari.nii; g: dhvara.ni] tathaa | nandinii nandagho.saa ca ghakaare tu samudbhavaa.h || 2-42 || bhaavitaa.h [k, kh, g: -taa] saadhakendrasya dadate [g: dadante] siddhimuttamaam | di"se"so vigrahii"sa"sca arbudo bhaaskarastathaa || 2-43 || aananda.h [k, kh, g: aananda] parame"sa"sca .sa.drudraa.h [k: "satru"sa; kh: "satrucaa; g: "satrudraa] kiirtitaa.h [k, kh, g: -taa] priye | 27a kh] harilaalaa tathaa caiva padminii nandinii [g: nandiniis] tathaa || 2-44 || saumyaa ruupaa [kh: ruuppaa] ca candraa ca "nakaare tu samudbhavaa.h [k, kh, g: -vaa] | pavana"scaikarudra"sca kiicaka.h [kh: -ka; g: -kas] saati [kh: "s"saati] ko dadhi.h || 2-45 || vindu"scaiva samaakhyaataa.h [kh-taa; g: -taa.s] .sa.deva tu prakiirtitaa.h | parikhaa sumukhaa kaantaa mardalii kaa.msalii tathaa || 2-46 || ke"sinii [g: kesinii] ca samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] cakaare tu vyavasthitaa.h [k: -taa] | "sivani.s.ta.h [k, kh, g: -ni.s.to] para.h [kh: paran; g: paras] saumyo [kh: somyo] narasi.mhopyanantaka.h [k, kh, g: narasi.mhotha-] || 2-47 || devamaat.r samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] .sa.drudraastu [k, g: .sa.t-; kh: rudraa"sca] prakiirtitaa.h | kekaraa haarasaa mudrii girikaa kodrikaa [kh: kau-] tathaa || 2-48 || sumukhaa ca samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] chakaare [k, g: k.sa-; kh: cchakaare] tu samudbhavaa.h [k, kh, g: -vaa] | sarvaatmaa viirabhadra"sca nidhane"so [k, kh, g: -"sii] viri~ncaka.h [k, kh, g: -kaa] || 2-49 || asurastejarudra"sca [kh: -"scar] ete rudraa.h prakiirtitaa.h [kh: -ta.h] | mukhajvaalaa kaalakar.nii kar.namo.tii sumekhalaa [k, kh, g: -laa.h] || 2-50 || aakaa"sii [k: -"sii.m] bhuutalii caiva jakaare tu samudbhavaa.h | brahma"sa.mkho.atha [kh: sakhyaatha] nandii"sa ii"saana"sca mahe"svara.h || 2-51 || devananda"sca sa.mvarto [g: samvartya] rudra.sa.tka.m [k, g: -"sa.mkaa.m; kh: "sa"nkaa] prakiirtitam | jvaalaa ca vanitaa [kh: * nitaa] caiva vilaasii damanii [g: damaniis] tathaa || 2-52 || 15a g] vi.s.numaataa mahaakaalii yoginyo [g: -nyaa] jhaar.nasa.mbhavaa.h [k: haar.na-; kh: paar.nasa.m-; g: maar.n.nasa.m-] | tallayo bhairava"scaiva vyomaahvo hutabhuk tathaa || 2-53 || janyo.atha devadeve"si [k, g: -"so; kh: -"sau] .sa.s.thama.h parikiirtita.h | prerikaa [kh: parikaa] gaganii caiva jhi.mjhinii [kh: jhi.mjhiniivaadanii] durbalii tathaa || 2-54 || 27b kh] gollii ca vajri.nii [kh: vaji.nii] khyaataa ~nakaare.na tu sa.mbhavaa.h | vijaya.h paarvato hasye? [kh: paarvato ha.mso] gautamo bh.rgpulastika || 2-55 || .sa.dete tu samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] kulaamnaaye vyavasthitaa.h | pretaa pretamukhii caiva ekapaadaa nakhii [g: nakhiis] tathaa || 2-56 || jambalaa [k, kh, g: ja.mbulaa] daivatii [kh: raivatii; g: revatii] ceti.h [kh, g: ceti] .takaare tu samudbhavaa.h | parame"sa.h praje"saano [g: -saano] maata"ngo mahato muni.h || 2-57 || pulaha"sca samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] ete rudraa.h prakiirtitaa.h | kaalii ca "saktikaa caiva kapotaa [kh, g: kapoto] dhvaninii [kh: thaninii] tathaa || 2-58 || cakravaakii ca ha.msii ca yoginyaa.s.ta [kh, g: yoginyaa.s.tas] samudbhavaa.h | ekapaada"sca viira"sca vaamadeva.h [k, kh, g: -va] parastathaa || 2-59 || ni.h"svaasa"sca [k, g: ni"svaa-; kh: ni"svaa"sasva] adha.h"svaasa [k, kh, g: adha"svaasa +sa] .sa.devan tu mahaabalaa.h | mayuurii .te.tibhii [kh: .te.t.tibhii] caiva meghinii megha.daamarii || 2-60 || pataakii gho.si.nii caiva .dakaare sa.mvyavasthitaa.h | pa~ncaantakastathaa bhuuta.h [k, kh, g: bhuuta] .sa.nmukho [kh: .sa.nmukhaa] nandike"svara.h || 2-61 || prodgiito marasaa [kh: pro"ngiito-] caiva tantraamnaaye vyavasthitaa.h | dhaaraa dhaatriicaraa bhuuya.h "sa.mkhinii ko.savaahikaa || 2-62 || jananii ca samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] .dhakaare tu samudbhavaa.h | "sukra"scaiva dadhiici"sca vaa"ndati?rnandike"svara.h [kh: vaakyatinna-; g: vaakyatina-] || 2-63 || mahaakaala"sca duryodhya ete rudraastu [k, kh, g: rudraanta] paalakaa.h [kh: rudraa tu paalakaa.h] | spha.tii ca "sriikarii caiva kha.dginii dhvaninii [kh: naasti] tathaa || 2-64 || spho.tinii [kh: sphau.tinii] dhuumanii caiva .nakaare.na samudbhavaa.h | maarta.n.do.atha [kh: maarta.n.detha] kaca"scaiva gopatirnarasi.mhaka.h [k: gopatirnaara-; kh: gopatinaamasi.mghaka.h; g: -rnaarasi.mghaka.h] || 2-65 || bandhii"sa"sca [kh, g: bandiisa"sca] mahaadevi "saala.mkaayana .sa.s.thaka.h | ca.n.daalii ca vicitraa ca citraa heru.nikaa [[g: hau-] tathaa || 2-66 || 11b] "s.r.mkhalaa [g: s.r.mkhalaa] .daakinii caiva takaaraak.sarasa.mbhavaa.h | vyaaghrapaado muni"sre.s.tho narasi.mho ka.taa"nka.ta.h [k: karaatka.ta.h; kh: ka.t.ta"nka.ta.h] || 2-67 || candrahaase"svara.h [kh, g: -se"svaras] soma.h [k, g: soma; kh: yaaga] .sa.drudraastu [kh: .sadrudraastu; ] prakiirtitaa.h | vetaalii .sa.nmukhii caiva ? "sma"saanii bhasmanii tathaa || 2-68 || rauravii gho.sa.nii caiva thacakre sa.mvyavasthitaa.h | dharma"scaiva [kh, g: dharma"scaivas] tathaa buddhi.h [kh, g: buddhi] viire"so.atha [g: vireso.sa] b.rhaspati.h || 2-69 || svaya.mbhuvo maanava"sca viire"saa.h [k, g: -"saa; kh: -.saa.h] parikiirtitaa.h | prapa~ncaama ca [kh: ta; g: tra] .daamaryaa tathaa cordhvamukhiiti [k, g: cordhva.m-] ca || 2-70 || hotrii ca "savanii caiva tathaa vegavatiiti ca | dacakretaa.h [kh: -taa.m; g: -taas] samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] surasiddhanamask.rtaa.h || 2-71 || puujaniiyaa prayatnena [g: prayannena] saadhakai.h [kh, g: saadhakai] siddhimicchakai.h [kh: si * micchakai.h] | sanaka"sca sananda"sca [kh, g: suna"sca] naarada"scaa.mgira.m [k, kh, g: da"scaa.mgiraa.m-] bh.rgu.h || 2-72 || 15b g] bh.r.mgii"sa"sca [g: -sa"sca] samaakhyaataa rudraa"scaamitatejasa.h [kh: -"sa.h] | savarii vajranaakhinii [k, g: vaja-; kh: yajanaa.mkhinii] rudri.nii [kh: -.no] calacitrakaa [k, kh, g: - kaa.h] || 2-73 || diirghanaasaa mahaanaasaa dhacakre taa.h prapuujayet | bhaaskaro [k, kh, g: -ra] va"si.s.tha.h [k, kh: va"si.s.tha; g: vasi.s.ta] naagastrikaalo vi.s.nureva ca || 2- 74 || garu.da"sca samaakhyaato [kh: -taa] mahaabalabaliiyasa.h [k, kh: -"sa.h] | hastinii da.m.s.tri.nii [kh: -nii; g: dra.m.s.tinii] vyaalii a"svinii [g: vyaaliisvasvinii] naaginii tathaa || 2- 75 || 28b kh] kapardikaa samaakhyaataa nacakre tu vyavasthitaa.h | ekarudro bindumaalii am.rto balisa.mj~naka.h [k, kh, g: phali-] || 2-76 || "sikhara.h [k, kh, g: -ra] "sekhara"scaiva [g: se-] rudraa"sca parikiirtitaa.h | "suulinii garu.dii caiva ha.msii caiva gajaananaa || 2-77 || gamaamaataa tathaa raudrii [kh, g: gaurii] pakaarakulasa.mbhavaa.h | hemarekho mahaagriivastrimuurtistripuraantaka.h || 2-78 || ekanetro madhupar.na.h [k, kh, g: -par.na] .sa.deva tu mahaabalaa.h | "su.skaja.mghaa kaakaja.mghaa ja.tilaa lo.s.thanii [g: lo.s.taniis] tathaa || 2-79 || bh.rrjinii [kh: m.rrjinii] ke"sanii caiva phacakre tu samudbhavaa.h [g: -vaa] | "saara"ngo [k: "saar"ngo; kh: saarasau; g: saara.mgo] munikaala"sca krodha"scaiva mahaamuni.h || 2- 80 || bindusaara.h [k, kh, g: -ra] samaayuktyaa .sa.drudraa.h [kh: yadrudraa.h; g: .sa.truudraa] parikiirtitaa.h | cakraa .Rjustathaa diirghaa "sriimukhii saayakii tathaa || manmathii ca samaakhyaataa bakaaraar.ne [k, g: -rar.ne; kh: -.naa] samudbhavaa.h | gandharva.h [kh, g: -va] "sa"saka.h [g: sasaka.h] pak.sii raajo na"scaagnikastathaa || aka"scaiva samaakhyaato [kh: -taa] rudraa.m"sakaa.h [k, g: rudra"sa.mkaa.m; kh: rudra"sa.mkaa] varaanane | sumukhii herukii caiva gaandhaarii tejinii tathaa || 2-81 || maarta.n.dii "sarvarii ceti bhacakre tu samudbhavaa.h | mahaatalo.atha sarve"sastato.anya.h pa.talo.aru.na.h || 2-82 || si.mha.h kapi~njala"sceti ete rudraa.h [k, g: rudraa] prakiirtitaa.h | kaaminii kaama"saapii [kh: -paa"saapii] ca kaamadevii madotka.taa [k, kh, g: -.taa.h] || 2-83 || lalitaa sarvatobhadraa makaaraak.sarasa.mbhavaa.h [kh: makaa * k.sara-] | ruru.h kalaapiko bhuu.saa [kh: ruko; g: ?] hemago.ajastathaa mukha.h || 2-84 || sugriive.na [kh, g: -na] samaayuktaa.h [k, kh, g: -yuktaa] .sa.drudraastu [k, kh, g: .sa.dmudraastu] prakiirtitaa.h | kumudaa kusumaa caiva tathaa caana"ngamaalinii || 2-85 || ana"ngamathanii ceti lelihaanaa [k, g: lilihaanaa.m] carii [kh: ca *] tathaa [kh: tathaathaa] | yacakre tu samudbhuutaa yoginyo [k, kh, g: yoginyaa] baladarpitaa.h || 2-86 || puujayet saadhakendre.na sarvasiddhipradaayikaa.h [k, kh, g: -kaa] | tri"siro daanavaadhii"so [g: -so] bhuutatantre"so [k, kh: -tantre"sa; g: -sa] huuhuka.h || 2-87 || karabho vid.rka"scaanyo rudraastu parikiirtitaa.h | gandhinii gandhajihvaa ca tejanii ca "subhaavahaa || 2-88 || nandanii kajjalii ceti rephacakre vyavasthitaa.h | "sarkaro.to [kh: -.te] mahaaraava.h [k, kh, g: -va] praca.n.da"sca.n.darudraka.h || 2-89 || ku.tilo ma.n.dala"sceti rudra.sa.tka.m [k, kh, g: -.sa.tka] varaanane [k, kh, g: varaarane] | 16a g] nandinii kajjalii [g: kujalii] caiva viiraa viiramukhii tathaa || 2-90 || maata"ngii ca madantaa ca lakaaracakrasa.msthitaa.h [k: * * * * * * * * * * * * *?] | k.rta"scaiva [k: * * * va; kh: k.rta.m"scaiva; g: sveti"scaiva] mahaayogo [kh: mahaaghoro; g: mahaa *?.so] mahaanaado.a.t.tahaasaka.h [g: mahaamadaa.t-] || 2-91 || 12a] protphullo [g: protphulo] yaamyarudraa"sca [k, kh, g: -rudra"sca] .sa.daiva tu mahaabalaa.h | kulaalii [k, kh, g: kalaalii] "so.n.dikaa [k, kh, g: so.n.dikaa] caiva madirocchethikaa [k, kh, g: - cchepikaa] tathaa || 2-92 || kro~ncii ca "suukarii [g: su-] caiva vacakrapadasa.msthitaa.h | gha.n.taarudrastathaa dhvaanyastantraakhyo bahalastathaa || 2-93 || hemarekho mahaagriiva.h [k, g: -va; kh: mahaaviiva] .sa.drudraastu prakiirtitaa.h | vedinii [kh: vedanii] vedamuurti"sca [k, kh, g: -muurtaa ca] "srutii"sca [k, kh: "sruti ca; g: sruti ca] sm.rtimanthanii || 2-94 || dantinii ca samaakhyaataa [g: -taa.h] "sacakrapadasa.msthitaa.h [k: k.saca-; kh, g: * cakra-] | 29b kh] e.so madhu * * * kha.h [kh: suvar.naakhya; g: madhussavar.naakhyas] maaraga.h [kh: sya ?raga.h] kaalakrodhana.h || 2-95 || ete rudraa.h [g: rudraas] samaakhyaataa.h [kh: saamaa.hsaataa] .sa.deva tu mahaabalaa [kh: -laa.h] | danturaa vika.to.s.thii [k, g: -.to.svii; kh: vika.te.svii] ca durgaa vai lolupaa tathaa [k: lolupaastathaa; g: lolupaastasthaa.h] || 2-96 || maahulaa kohulaa [kh: ko * *] caiva .sacakre [k, g: sa-; kh: va-] caiva sa.msthitaa.h | .ta"nkapaa.nirmahaaghora"scaamu.n.do [k: da"nkapaa.nirmahaaghoraa"scaamu.n.do; kh: da"nkapaa.nirmahaaghova"scaamu.n.do; g: .ta"nkapaa.nir * * * * * * *?] ghurghurastathaa [k, kh: ghugharastathaa?] || 2-97 || dhiiroddhuro.atha [kh: dhiiro.mgage"svami; g: dhiro"ngage"vara] dak.seti [kh, g: "sveti] rudra.sa.tka.m [k, g: -sa.mka; kh: -.sa.tka] varaanane | pi"ngalaa [k: vihalaa; g: ?] caturaa caiva siimantiiva [kh: -ca; g: "siimantica] sitaambaraa || 2-98 || siddhiv.rddhi.h [k, kh, g: -v.rddhi] samaakhyaataa.h [kh, g: samaakhyaataas] sacakre [k: su-] tu prapuujayet | bhairavo ghoracipi.to [k: ghoracipriye?; kh: ghoraci vidhaa] yamagha.n.to gha.totkaca.h [kh: -ca] || 2- 99 || bhiima"sca bhiimacakra"sca [kh: bhiimacan.daa ca; g: -vaktra"sca] rudra.sa.tka.m [k, kh, g: -.sa.tka] prakiirtitam [kh: -ta.h] | bhoginii bhogamaataa ca madanii ca madaavahaa [g: madaa * *?] || 2-100 || kaamaartaa [k, kh: kaamaantaa; g: ?] kaaminii [g: ?] caiva [g: ?] hacakre [g: *?cakre] tu samaa"sritaa.h | d.r.s.ti bhayaa na ko niilo lohitocchu.sma"sekhara.h || 2-101 || [kh: ?] ete rudraa.h [k, kh, g: rudraa] samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] .sa.daiva [kh, g: .sa.deva] tu mahaabalaa.h [kh: -laa] | jayaa ca vijayaa [kh: + ca vijayaa] caiva jayantii caaparaajitaa || 2-102 || locanii [kh: lomanii] maanasii caiva k.sakaaraar.nasamudbhavaa.h | ete rudraa.h [k, kh, g: rudraa] samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] yogibhi.h [kh, g: yogibhis] saha caacyutaa.h [k: sa.mhataacyutaa.h] || 2-103 || vidhinaaraadhite [kh: -taa] hyete icchaaphalapradaa.h [k, kh: -pradaa; g: ?] sm.rtaa.h [g: ?] | caturvi.m"sati.h [k, g: -ti; kh: catustri"sati] cakraa.naa.m ye rudraa madhyasa.msthitaa.h || 2-104 || te.saa.m naama samaakhyaataa devatai.h [kh: devata.h; g: -tais] saha sa.myutam | 30a kh] atha dvaada"sabhedena svarairbhinna.m [kh: svarebhinna; g: svarairbhinna] yadaa priye || 2- 105 || ekaikasya [kh: ekekasya] tu cakrasya yoginyo dvaada"sa sm.rtaa.h | taasaa.m naamaani vak.syaami yathaavadanupuurva"sa.h [g: sa.h] || 2-106 || nandaa bhadraa [k: bhadraa.m; kh: * ?draa.m; g: badraa] jayaa kaalii karaalii vik.rtaananaa [k, kh, g: - naam] | kro.s.takii [g: kro.sta *?] bhiimabhadraa [g: ?] ca [g: ?] vaayuvegaa hayaananaa [kh: -naa.m] || 2-107 || gambhiiraa gho.sa.nii caiva yoginya dvaada"sa sm.rtaa.h | aabhirvyaapta.m [k: taa?bhirvyaapta.m] jagatsarva.m sa"sailavanakaananam [k: -nanaa.m; g: - varakaananaa] || 2-108 || nyastavyaastu varaarohe sarvasiddhipradaayikaa.h | aindraadikramayogena yaavadii"saanamantagaa.h || 2-109 || nyastavyaa sarvakaarye.su yadicchet siddhimuttamaam | sva"sariire.api nyastavyaa yathaa taa.h [g: ?] kathayaamyaham [g: ?] || 2-110 || 16b g] nandaadevii.m [k, kh: -vii; g: ?] "sire nyasya rudraa.m dadyaallalaa.tagaam [k, kh, g: -gaa] | jayaa.m ca kaalikaa.m [kh, g: kaalikaa] caiva netrayorubhayorapi || 2-111 || karaalii.m vik.rtaa.m caiva kar.naabhyaa.m tu [k: na] niyojayet | naasaagre kro.s.takii.m dadyaadbhiimarudraa.m [k, kh: -rudraa; g: dadyaasbhiimarudraa] mukhe.su ca || 2-112 || galake [kh: ga.mlaka.m] vaayuvegaa.m [kh: vaayu * gaa.m] ca h.rdaye tu halaananaam | gambhiiraa naabhide"se tu gho.si.nii.m [k, kh, g: gho.si.nii] guhyamadhyata.h || 2-113 || eva.m [g: ?] nyaasastu [g: ?] kartavyo yaavat paadaavasaanata.h [k: -nakam?] | anulomavilomena nyaasa.m k.rtvaa yathoditam || 2-114 || h.rtpadme puujayed deva.m dhyaanad.r.s.tena karma.naa | tattvatrayasamopeta.m [k, kh, g: tatvatrayasamopeta] "sivavidyaatmasa.myutam [k, kh, g: -sa.myutaa] || 2-115 || aasane muurtitatve ca tridhaa j~neyaa prakalpanaa | tasyopari nyaseddeva.m [k, kh: nyasedeva.m] bhairava.m [kh: bhe-] vik.rtaananam [k, kh: vadrutaa-; g: vik.rtaananaa.m] || 2-116 || kapaalamaalina.m deva.m [g: ?] tri"suulajvalitaayudham [g: ?] | tryak.sa.m da"sabhuja.m bhiima.m mahaapretak.rtaasanam || 2-117 || "savaaruu.dha.m muktake"sa.m sarvaala.mkaarabhuu.sitam | ittha.m ruupa.m [k, kh, g: rupa.m] sadaa dhyeya.m [k, kh: dhyaa *; g: dhyaaya] h.rdayastha.m vidhaanavit || 2-118 || 12b] puujaa.m k.rtvaa yathoddi.s.taa.m [kh: -.taa] mudraa.m tasya pradaapayet | tri"sikhii padmamudraa ca yonimudraa t.rtiiyakaa || 2-119 || etaa mudraa samaakhyaataa.h [k, kh, g: -taa] yoginyo bhairavasya ca | tridhaa pradar"sayenmantrii [k, kh, g: -"sayetmantrii] dhyaanapuujaavisarjane || 2-120 || eva.m puujaa [kh: puujaa.m] tata.h k.rtvaa puujaante japamaarabhet | japasa.mkhyaak.rte devi homa.m kaarya.m da"saa.m"sata.h || 2-121 || puurvavat sakaliik.rtya yathaa dehaarghabhaajane | stha.n.dilasthe tathaivaatra k.rtasa.mskaaramantraraa.t || 2-122 || homa"scaiva prakartavyastilaistrimadhuraanvitai.h [k, kh: -madhuranvitai.h; g: - stitaist.rmadhuranvitai.h] | ekena lak.sahomena vidyaadharapatirbhavet [kh: -patibhaven]|| 123 || lak.sadvayaad [k, g: -paad; kh: lak.sadvayaaraad?] varaarohe khecarii.naa.m patirbhavet | hutvaa lak.satraya.m devi liiyate "saa"svate pade [kh: padai]|| 124 || bilvairvaabilvapatrairvaa "sriyaa.m praapnoti cottamaam | palaa"sairgh.rtasa.myuktairduurvaakaa.n.dai.h [kh: paalaa- -kaa.n.dai"s; g: -kaa.n.dais] "samidalai.h [k, g: sa-] || 2-125 || mahaa"saantimavaapnoti ajaya"sca bhavi.syati | 31a kh] k.smaabhava.m vaatha naara.m vaa guggula.m gh.rtami"sritam [g: -mi"srata.m] || 2-126 || "sriivatsaa.m [kh: -tsaa] homayed devi cchaaga.m [kh: chaa *] vaa meghasaprabham | padma.m"scaiva [k: padmaa.m"scaiva; kh, g: padmaa"scaiva] varaarohe niilotpalamathaapi vaa || 2- 127|| yuuthiicampakapunnaagaan [g: -maa.m] bakulaa"sokabindukaan [kh: -katindukaa.m; g: - sokavindukaa.m] | jaatiimallikakaadambaan [kh: -vaa] karaviirasugandhikaan [kh: -sumanvikaa.m] || 2-128 || yava.m vaatrii?haya"scaiva [kh: caadriiha.m ya"scaiva; g: brihiye"scaiva] "saalyo.sadhikata.n.dulaan [kh: "saalyo.sa.s.ti-] | niivaaraa vaatha godhuumaa masuuro.atha [g: ma"suurotha] kulatthakaa || 2-129 || mudga maa.saa priya"ngu"sca tathaanye yaj~nasa.mbhavaa.h | 17a g] hotavyo bhaavanaayuktairyadicchet [kh: -yuktaiya-] siddhimuttamaam || 2-130 || karpuura.m ku.mkuma.m caiva "sriivaasamathavaa.n.dajam [kh: -jaa.m] | vadaraa.m vaa tathaa [kh: ta *] dhaatrii anya.m vaa yadupasthitam || 2-131 || tatsarva.m homayed devi sarvasiddhyarthakaara.naat | bhak.saa.m graamapramaa.nena [g: -graasa-] dhaanya.m [kh: dhaanya] prasuutimaatrata.h [k: pras.rti-; kh, g: prasuti-] || 2-132 || mu.s.tyaa pu.spa.m [k, kh, g: pu.spaa.m] tu sa.mg.rhya aami.samak.samaatrakam | saurabhmaa.ni [k, g: saurabhyaa.ni; kh: sauramaa.ni] tu dravyaa.ni guggulaadyaadi [k, g: guggulyaadyaadi] yaani tu || 2-133 || pradaraasthipramaa.nena homa.m kaarya.m [kh: kaarya] sadaa budhai.h | eva.m devi samaakhyaato homadravyavidhi.h [g: -vidhi] "subha.h [k, g: "subha.m] || 2-134 || m.rgii.m vadhvaa [k, kh, g: vadhva] tilaan juhyaat padmavilvaanakha.n.ditaan | hotavyaa.h [k, g: hotavyaa; kh: -vyaa.m] satata.m devi homaat siddhipradaa [k, kh, g: -prado] n.r.naam || 2-135 || kaamyaakaamyavibhaaga.m tu j~naatvaa karma samaarabhet | anu.s.thaana.m [kh, g: -naa.m] tata.h kuryaajj~naatvaa [kh, g: -j~naatvaa] cakraa.nyanukramaat [k: - tukramaat] || 2-136 || yathaa caika.m tathaa sarve var.naa.h pa~ncaa"sa sa.mbhavaa.h | 31b kh] dvaada"saiva [kh: dvaada"seva] tu yoginya.h pa~ncaa"sad vyaapakaa.h [k, kh, g: -kaa] sm.rtaa.h || 2-137 || tena te cakrapa~ncaa"sad var.naadhvani suraarcite | adhvastho var.namaalaastha.h [k, g: -maalastha; kh: var.naamaalastha] "saktisthastrividha.h priye || 2- 138 || mayaa te kathito yoga.h [kh, g: yogas] sabiija.m dhaara.na.m [kh: -.naa.m] "s.r.nu [g: s.r.nu] | paarthivii pa~ncadhaa j~neyaa aapyaa j~neyaa caturvidhaa || 2-139 || tejasii trividhaa v.rddhi.h [k, g: v.rddhi; kh: dvidvi] dvidhaa [k, g: dvidho; kh: dhaa *] tu pavanaatmikaa [k, kh, g: -kaa.h] | ekadhaa su.siraakhyaa [g: .sa.siraa-] tu lak.sa.na.m [kh: -.naa.m] tu p.rthak p.rthak || 2-140 || indraayudhanibho [k, kh, g: -nibhe] bindurvajrama.n.dalalaa~nchita.h [k: -vaja.m-; kh, g: -vaja-] | tena kraanto [k, g: kraanta.m; kh: kraanta] ripu.h [k, kh, g: ripu.m] devi indraak.saraniyogata.h || 2-141 || stambhane.su pra"sasyeta [g: prasasyeta] yadaa [kh: yathaa] yoni.m tu vindati | "suddhaspha.tikasa.mkaa"so [k, g: -"sa.m; kh: -"sa] vajrama.n.dalamadhyaga.h [kh: vaja-] || 2-142 || aapyaayane pra"sasyeta vapu.h [k, kh, g: vapu] stambheta "sobhane | sphuradvahni"sikhaakaaro [k, g: -rau; kh: -raa] vajrama.n.dalaga.h [k, kh, g: -go] sadaa [k, g: padaa] || 2-143 || a.nimaadigu.naanaa.m [g: a.nimaa-] ca bodhako bhavate priye [kh: + | priye] | athavaa maarayet krurddho rakaaraantargata.m ripum || 2-144 || 13a] daaghayatyaadayed [g: daaghamutyodayed] vaatha "so.sa.m vaa cittabhedata.h | naliniidalamadhyastho [kh: -madhyestho] yathaa [k, g: yatho] bindu.h [k, g: bindu; kh: bindus] suca~ncala.h [kh: -la] || 2-145 || dhiivare vaayunaa tuur.na.m [kh: -.naa.m] prerito manasi sthita.h | vajrama.n.dalamadhyastho vaacaasiddhikara.h priye || 2-146 || uccaa.tane.api "se.se.na cittav.rtterapek.sayaa | 32a kh] kurute vaayusa.mstho hi eko [g: ekai] bindurmahaavala.h [k, g: vindu-; kh: vindu.m-] || 2-147 || "suunyabhaavagato bindu.h [kh, g: vindus] su"sire [kh: -ve] "saktimadhyaga.h | purandarapadastho hi sarvaj~natvaadi saadhayet || 2-148 || 17b g] suuk.sma.m ca kurute deha.m eko bindurh.rdi [k: bindu.m-; kh, g: bindu-] priye | paarthivii h.rdi sa.msthaa [k: sa.msthaa.m] tu aapyaa ka.n.the prakiirtitaa [k, kh, g: -taa.h] || 2-149 || tejasii taalumadhyasthaa vaayavii naadagaa priye | aakaa"saa vaacakaasa.msthaa [kh: aakaa"savaaca * sa.msthaa; g: -kaama.msthaa] brahmanaa.dyaa.m [k, kh, g: -naa.dyaa] vyavasthitaa [k, g: -taa.h] || 2-150 || paarthivii cakrasa.msthaa [k: -sthaa.m; kh: vajrasa.msthaa] tu aapyaa dhanyaa [k, kh, g: dhanya] nibodhata.h | tejasii caagnimadhye tu vaayavii bindumi"sritaa [k: -taa.h; kh, g: -bhi"scitaa.h] || 2-151 || su"siraa "saktimadhyasthaa sthaanaanyetaani suucitaa.h | ekaikaa nyuunataa [k, kh, g: -to] j~neyaa [k, kh, g: j~neya.m] sthaanasa.mkhyaa [kh: -na.m sa.mkhyaa] p.rthak p.rthak || 2-152 || paarthiva.m [g: -va] ma.n.dala.m khyaataa mantrekarmanilaanilam | naabhaga.m [kh: naacarya] pa~ncama.m j~neya.m [kh: -ya] etaccakra.m mahodayam || 2-153 || brahmasthaanagata.m dhyaayet kar.nikaa"saktimantragam | satataabhyaasayogena nityayuktasya yogina.h || 2-154 || tallayatva.m [kh: -tva] yadaa yaati tadaa yoga.m pravartate | vyaadhi [k, kh, g: vyaadha] yogena jaayante k.sutt.r.saadyai.h [kh: -dyas; g: -dais] sa muhyate [kh: muh.rte] || 2-155 || sthiratva.m praj~navaan yogii sarva"saastraarthavid bhavet | svaya.mprabhuryathaadeva.h kartaa hartaa tathaa bhavet || 2-156 || icchaayaa [kh: icchayaa] sthuulataa yaati parvate vaak.rtirbhavet | jalabhaavaa [kh: -taavaa] prajaayeta agnijvaalaavaliidhara.h || 2-157 || 32b kh] puur.na.m ca kurute sarva.m vaataantargatadi"nmukham [k, g: vaataatargata-; kh: vaartaartagatadi"nmukha.m] | kharuupa.m ruupavad yogii sarge [kh: sarga] syaat pi.n.dasa.mgraha.h || 2-158 || svaruupa.m [kh: su-] vaa viruupa.m [kh: vyaaruupa.m] vaa vyaadhyaarta.h kaa.naku.n.thakam | icchayaa [kh: icchaayaa] kurute ruupa.m ekadhaanekasa.mkhyayaa [k, g: -yaa.h] || 2-159 || nagaraa.h [k: -raat; kh: -raa] pattanaagraamaa.h [k: -maad; kh: pahanaagraamaad; g: pa.tunaagraamaad] gajavaajisamaakulaa.h | dar"sayed bhuutale yogii svecchayaa [kh: cchecchayaa] copasa.mharet || 2-160 || eke tu paarthive cakre dhaara.naaphalakiirtitam [kh: dhaara.na-] | yogasiddhiriya.m bhadre apratighnaphalodayaa || 2-161 || mantrairvaaraadhita.h [kh: -dhites; g: -tais] samyaga.s.tadhaa [kh: samya * .s.tadhaa] siddhibhaagbhavet | sve sve sthaane phalaavaaptirdvaaraa.naanaa.m [k, kh, g: -vaaptidvaa-] prakaa"sitaa.h || 2-162 || tripa~ncasa.mkhyayaa [kh: -sakhyayaa] devi dhaara.naa.h kathitaa.h [k, kh, g: -taa] sphu.tam [k, g: - .taam; kh: sphu.taasa] | iti "sriibhairava"srotasi [g: -srotasi] mahaatantre vidyaapii.the saptako.tipramaa.ne "sriitantrasadbhaave maat.rkaapuujaadhikaaro naama dvitiiya.h pa.tala.h || 2 || devyuvaaca t.rptaaha.m [kh: -ha] devadeve"sa biijamantrairaneka"sa.h [kh: -"sai.h; g: -"se.h] | cakrai"sca vividhaakaarai.h [kh: -rais] sadya.hpratyayakaarakai.h [g: saadya.h-] || 3-1 || adyaapi sa.m"sayo naatha mantraa.naa.m nir.naya.m prati | puurva.m ye kathitaa mantraa.h saptako.tirasa.mkhyayaa [g: -yaa.h] || 3-2 || saadhanaani punaste.saa.m sadya.hpratyayasa.myutaa.h | 33a kh] kli"syanti manujaatyanta.m [k, g: -jaatyanta; kh: -nte] japahomaparaaya.naa.h [kh: -.na.h] || 3-3 || 18a g] vratai"sca vividhaakaarai.h ka.s.tai"scaandraaya.naadikai.h [kh: -"scandraaya.nadikai.h] | [g: ?] kimartha.m te na siddhyanti japyai.h [kh: jaapyai.h] ko.ti"satairapi || 3-4 || tva.m tu deva.h [k, kh, g: deva] vibhu.h [k, kh, g: vibhu.m] kartaa tvayokta.m satyamucyate | avicaare.na tu [kh: naasti] tad graahya.m [kh: tadgrahya.m] mithya.m ki.m deva bhaa.sitam || 3-5 || yaacitastu [kh: vaaci-] tvayaa loko maayaaruupe.na bhairava [kh, g: -va.h] | bhairava uvaaca saadhu saadhu mahaapraaj~ne [kh: -j~nii] vastucodyavikalpini [k, g: -caadya.m-; kh: -codya-] || 3-6 || 13b] ye mayaa kathitaa mantraa.h puurva.m vai kaamasiddhidaa.h | [g: ?] te gopitaa.h punardevi var.naruupaa.h [k: -ruupaa; kh: var.naaruupaa.h; g: var.na * *?] prakaa"sitaa.h [k, g: -taa] || 3-7 || tena tena prasidhyanti sthitaa.h pa~ncatayai [g: pa.ncakayai] rapi | .okaare.na tu te guptaa namaskaare.na bhaamini [kh: -ti] || 3-8 || tena [k, g: te *] guptena guptaaste "se.saa.h [k: "se.saa; kh, g: se.saa] var.naastu kevalaa | ekaak.saraa dvaak.saraa"sca catu.spa~ncanavaak.saraa.h || 3-9 || kuu.tamantraa"sca [k: kuu.taa-; g: ?] ye kecit [kh: keci; g: ?] pi.n.damantraastathaiva [g: ?] ca [g: ?] | ekaa"siitipadaa.h [k, kh, g: -padaa] caanye sahasraar.na"satadvikaa.h [kh: sahasraa.naa"satardvikaa.h] || 3-10 || [g: ?] sarve [g: ?] te ni.sphalaa.h [k, kh: -laa; g: ?] proktaa.h [g: ?] kintu jiivavivarjitaa.h | loke prasiddhameva.m hi jiivahiino m.rta.h kila || 3-11 || m.rtasya upacaare.na ki.m tasya jiivita.m bhavet | eva mantraa varaarohe ak.saraarthe [g: ?] vyavasthitaa.h [g: ?] || 3-12 || vratacaryairna [kh: -caryaanna] siddhyanti satyamevamudaah.rtam | [g: ?] siddhyante jiivaruupaastu kimatra pravicaaryate [k: ya-] || 3-13 || [g: ?] anyonyavalitaa"scaiva bheditairdvaada"sa.h [kh: -"sa] svarai.h | [g: ?] 33b kh] ra~njitaa.h [k, kh, g: ra~njitaa] "saktibiijena siddhyante varavar.nini || 3-14 || [g: ?] uktaa.h [k, kh, g: ukta.h] kaamapradaa.h [g: -pradaa] sarve [kh, g: sarves] sarve vaamaugha"saktaya.h [k, kh, g: vaamo-] | "sivavaktrodbhavaa.h [kh, g: -dbhavaas] sarve mananatraa.nadharmi.na.h [k, g: ma.nata-; kh: manata-] || 3-15 || traa.na.m tu rak.sa.na.m [k, kh, g: rak.sa.naa.m] prokta.m tacca [g: ?] var.navivarjitam [kh: var.naa-; g: ?] | "suddhaspha.tikasa.mkaa"sa.m [kh: -"sa] caaroccaaravivarjitam || 3-16 || [g: ?] jvalanta.m svena tejena h.rtpadme ca vyavasthitam | [g: ?] bhaavayecchuunyamaatmaanamekiibhuuta.m tayaa saha || 3-17 || [g: ?] su.sum.noccaarayogena [k, kh: su.sum.naaccaara-; g: su.sum.naaccaara * * *?] udanta.m [kh: udatta.m; g: ?] ravivimbavat | brahmasthaana.m tato bhittvaa [k, kh, g: bhitvaa] vi.s.nuu [k, kh, g: vi.s.nu] rudrapade sthita.h || 3-18 || taavat kanyetvasau [kh, g: kanyatyasau] yogii stobhamaayaati tatk.sa.naat | mudraa mantraastathaa bhaa.saa.h [kh, g: bhaa.saas] sarva.m jaanaati [kh: janaani] tat